Εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ σε πολλαπλώς προστατευόμενη περιοχή

.

Είναι συνταγματικώς ανεκτή η εγκατάσταση αιολικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (ΑΣΠΗΕ) σε αναδασωτέες εκτάσεις σε εξαιρετικές μόνο περιπτώσεις και εφ΄ όσον η εκτέλεση του έργου στη συγκεκριμένη κάθε φορά έκταση κρίνεται απολύτως αναγκαία και επιτακτική. Εφ΄ όσον σε μια περιοχή συντρέχουν περισσότερες της μιας προστατευτικές κατά την ισχύουσα νομοθεσία περιπτώσεις (όπως εν προκειμένω καταφύγιο άγριας ζωής και συγχρόνως αναδασωτέα έκταση), η Διοίκηση λαμβάνοντας υπ΄ όψη σωρευτικά την ανάγκη προστασίας τους δύναται ν΄ απαγορεύσει την εγκατάσταση ΑΣΠΗΕ στην περιοχή αυτή, ακόμα και αν οι επιπτώσεις για κάθε περίπτωση μεμονωμένα δεν είναι εντελώς απαγορευτικές.

Με την απόφαση 3012/2015 το Συμβούλιο της Επικρατείας (Τμήμα Ε΄) έκρινε επί αιτήσεως ακυρώσεως: α) αποφάσεως του Αναπληρωτή Γενικού Διευθυντή Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος από 11.5.2005, με την οποία απερρίφθη η υποβληθείσα από την αιτούσα μελέτη Προκαταρκτικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης και Αξιολόγησης, που αφορούσε εγκατάσταση και λειτουργία αιολικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, συνολικής ισχύος 8,0 MW, στη θέση Ράχη Λούτσα Δήμου Αταλάντης Ν. Φθιώτιδος, β) της τεκμαιρομένης απορρίψεως από τον Υπουργό ΠΕΧΩΔΕ, λόγω παρόδου απράκτου του εξηκονθημέρου από της ασκήσεώς της, της από 10.6.2005 προσφυγής της αιτούσας κατά της ανωτέρω αποφάσεως, γ) από 27.9.2004 εγγράφου του Δασάρχη Αταλάντης, με το οποίο γνωμοδοτούσε αρνητικά για την εγκατάσταση του ως άνω ΑΣΠΗΕ στη συγκεκριμένη θέση, δ) από 6.10.2004 εγγράφου της Δ/νσης Δασών Ν. Φθιώτιδος και ε) από 11.10.2004 εγγράφου της Δ/νσης Δασών Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδος, με το οποίο διατυπώνεται επίσης αρνητική γνώμη για την εγκατάσταση και λειτουργία της δραστηριότητας αυτής.

Όπως έγινε κατ΄ αρχάς δεκτό από ο Δικαστήριο, οι ως άνω υπό στοιχεία γ), δ) και ε) προσβαλλόμενες πράξεις των δασικών αρχών αποτελούν, ως εκ του περιεχομένου τους, έγγραφα γνωμοδοτικού χαρακτήρα, στερούμενα ως εκ τούτου εκτελεστού χαρακτήρα. Επομένως, η υπό κρίση αίτηση απαραδέκτως εστρέφετο κατά των πράξεων αυτών, ενώ ασκήθηκε παραδεκτώς κατά της πρώτης προσβαλλομένης πράξεως περί μη εγκρίσεως της ένδικης μελέτης προκαταρκτικής περιβαλλοντικής εκτίμησης και αξιολόγησης του έργου, η οποία, ως αρνητική, έχει εκτελεστό χαρακτήρα.[1]

Σύμφωνα με πάγια θέση του Δικαστηρίου,[2] είναι συνταγματικώς ανεκτή η εγκατάσταση αιολικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (ΑΣΠΗΕ) σε αναδασωτέες εκτάσεις σε εξαιρετικές μόνο περιπτώσεις και εφ΄ όσον η εκτέλεση του έργου στην έκταση αυτή είναι απολύτως αναγκαία και επιτακτική. Κατά τις ισχύουσες κατά τον χρόνο έκδοσης της προσβαλλομένης πράξεως διατάξεις για τα καταφύγια άγριας ζωής,[3] δεν απεκλείετο η εγκατάσταση αιολικών σταθμών εντός αυτών, αλλά έπρεπε να αιτιολογείται ειδικώς η επιλογή της εγκατάστασής τους στην προστατευτέα αυτή συγκεκριμένη περιοχή.

Εφ΄ όσον σε μια περιοχή συντρέχουν περισσότερες της μιας προστατευτικές κατά την κείμενη νομοθεσία περιπτώσεις, η Διοίκηση, λαμβάνοντας υπ΄ όψιν σωρευτικώς την ανάγκη προστασίας τους, δύναται να απαγορεύσει την εγκατάσταση αιολικού σταθμού στην περιοχή αυτή, ακόμα και αν οι επιπτώσεις για κάθε περίπτωση μεμονωμένα δεν είναι εντελώς απαγορευτικές.

Εν προκειμένω,[4] η κρίση της Διοικήσεως, η οποία στηρίζεται σωρευτικά στις επιπτώσεις του επιδίκου έργου στην πολλαπλώς προστατευτέα από περιβαλλοντικής απόψεως περιοχή, η οποία αποτελεί καταφύγιο άγριας ζωής και συγχρόνως αναδασωτέα έκταση, είναι νομίμως και επαρκώς αιτιολογημένη, η δε κρινομένη αίτηση ακυρώσεως νομίμως απερρίφθη από το Δικαστήριο.

Σοφία Παυλάκη, Δικηγόρος

.

[πηγή: dimoslokron.blogspot.gr ]

_________________________________

* Η απόφαση δημοσιεύεται στο περιοδικό «Περιβάλλον και Δίκαιο», τ. 1/2016, εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη.

[1] Βλ. και ΣτΕ 2547/2005.

[2] Βλ. ΣτΕ Ολ 2499/2012.

[3] Άρθρο 254 του νδ 86/1969 (Δασικός Κώδικας), όπως είχε αντικατασταθεί από τον ν. 2637/1998. Βλ. και ΣτΕ 3638/2006. Υπενθυμίζεται ότι με βάση τις θεμελιώδεις αρχές της ασφάλειας δικαίου και της προστατευόμενης εμπιστοσύνης του διοικουμένου, ως επιμέρους εκφάνσεων της βασικής αρχής του κράτους δικαίου, οι δικαστικές υποθέσεις που αφορούν ακύρωση διοικητικής πράξεως ή αποφάσεως, κρίνονται σύμφωνα με το νομοθετικό καθεστώς που ίσχυε κατά τον χρόνο έκδοσής τους και όχι κατά τον χρόνο έκδοσης της δικαστικής αποφάσεως, με αποτέλεσμα να έχει συχνά τροποποιηθεί το σχετικό με την υπόθεση νομοθετικό πλαίσιο κατά τον χρόνο έκδοσης της δικαστικής απόφασης, λαμβανομένου υπ΄ όψη ότι η έκδοση της δικαστικής απόφασης μπορεί να συντελεσθεί και μετά την πάροδο πολλών ετών από την άσκηση της αιτήσεως ακυρώσεως ενώπιον του δικαστηρίου.

[4] Εν προκειμένω, με υπουργική απόφαση της 15.9.2003 χορηγήθηκε στην αιτούσα άδεια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αιολικό πάρκο, ισχύος 8.0 MW, στη θέση Ράχη Λούτσα Δήμου Αταλάντης Ν. Φθιώτιδος. Ακολούθως, με σχετική από 26.1.2004 αίτησή της, στο πλαίσιο της Προκαταρκτικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης και Αξιολόγησης (ΠΠΕΑ), η αιτούσα ζήτησε από το Δασαρχείο Αταλάντης την εγκατάσταση και λειτουργία του επιδίκου αιολικού πάρκου, ισχύος 8.0 MW, αποτελούμενου από 4 ανεμογεννήτριες των 2.000 ΚW εκάστη, στην ανωτέρω θέση και επί εκτάσεως συνολικού εμβαδού 313.900 τ.μ.
Επί της αιτήσεως αυτής το Δασαρχείο ζήτησε την υποβολή σχετικών δικαιολογητικών (τοπογραφικό διάγραμμα της έκτασης, τίτλους ιδιοκτησίας), προκειμένου να προβεί στην έκδοση της πράξεως χαρακτηρισμού (κατ΄ άρθρο 14 ν. 998/1979) και στην κατάταξη της εκτάσεως κατά τα άρθρα 3 και 4 του ν. 998/1979. Μεταγενέστερο αίτημα της αιτούσας για την εγκατάσταση του αιολικού πάρκου στην ίδια ως άνω θέση, εμβαδού 152.396 τ.μ., απερρίφθη με σχετική από 27.9.2004 γνωμοδότηση του Δασαρχείου Αταλάντης.
Ειδικότερα, στο έγγραφο αυτό αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι η επίδικη έκταση δεν έχει κηρυχθεί ως Εθνικός Δρυμός, αισθητικό δάσος, διατηρητέο μνημείο της φύσης ή προστατευόμενη περιοχή, πλην είναι δημόσια δασική έκταση στο σύνολό της και υπάγεται στις πλέον άγονες εκτάσεις (άρθρο 13 παρ. 2Αγ΄ του ν. 1734/1987), λόγω πυρκαγιάς στην περιοχή στο παρελθόν (έτος 1992), έχει κηρυχθεί αναδασωτέα (υπ΄ αριθ. 2781/7.9.2000 απόφαση του Διευθυντή Δασών Φθιώτιδος), ότι επιτρέπεται μεν κατ΄ αρχήν σε αυτή η εγκατάσταση έργων ΑΠΕ (άρθρο 2 παρ. 1 του ν. 2941/2001), αλλά δοθέντος ότι είναι τμήμα του Καταφυγίου Άγριας Ζωής (2109/12.7.1999 απόφαση του Διευθυντή Δασών Φθιώτιδος, Β΄ 1595/12.8.1999) επί εκτάσεως 23.000 στρ. (ΔΔ Τραγάνας, Κυπαρισσίου, Κολάκας και οικισμός Αταλάντης), εντός της οποίου απαγορεύεται για αόριστο χρόνο η θήρα, διατυπώθηκαν σοβαρές αντιρρήσεις για την κατασκευή του επιδίκου αιολικού πάρκου, διότι οι σκοποί που πρέπει να επιτυγχάνονται μέσω του εν λόγω θεσμού (βλ. διατάξεις άρθρου 57 παρ. 1, 2 και 3 του ν. 2637/1998, Α΄ 200) «… είναι περισσότερο σύνθετοι, πολύπλοκοι και αποσκοπούν στη διατήρηση της βιολογικής ποικιλότητας και προστασίας των ειδών καθώς [και] στη διατήρηση των σπανίων και απειλουμένων ειδών της πανίδας και αυτοφυούς χλωρίδας καθώς και στην προστασία και αύξηση του πληθυσμού των θηραμάτων», με τα έργα δε κατασκευής (διάνοιξη οδοποιίας προσπέλασης, θεμελιώσεις ανεμογεννητριών, εκσκαφές καναλιών καλωδίων χαμηλής και μέσης τάσης, διαμόρφωση πλατειών εργασίας πέριξ των θέσεων των ανεμογεννητριών, κατασκευή οικίσκου ελέγχου και αποθήκης ανταλλακτικών) και τη λειτουργία του επιδίκου ΑΣΠΗΕ θα διαταραχθεί σοβαρά, όχι μόνο στην επίδικη, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή του καταφυγίου το οικοσύστημα και η υπάρχουσα ισορροπία πανίδας – χλωρίδας με ενδεχομένως ανεπανόρθωτες συνέπειες στην πανίδα του Καταφυγίου Άγριας Ζωής, τέλος δε εκτιμήθηκε η προαγωγή της εθνικής οικονομίας από την εγκατάσταση και λειτουργία του εν λόγω έργου.
Ακολούθως, η Δ/νση Δασών Ν. Φθιώτιδος, με σχετική από 6.10.2004 γνωμοδότησή της και με περιεχόμενο επίσης αρνητικό ως προς την κατασκευή και λειτουργία της επίδικης δραστηριότητας, διεβίβασε την ως άνω γνωμοδότηση προς τη Δ/νση Δασών Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας. Η τελευταία αυτή Διεύθυνση, με σχετική από 11.10.2004 γνωμοδότησή της, διατύπωσε την ειδικότερη άποψη ότι: «… Η αρνητική θέση της Υπηρεσίας αιτιολογείται κύρια από το γεγονός ότι η εγκατάσταση αιολικού σταθμού προτείνεται σε έκταση που έχει καθορισθεί ως Καταφύγιο Άγριας Ζωής … του οποίου η βιοκοινότητα έχει διαταραχθεί σημαντικά από πυρκαγιά και η έκταση έχει κηρυχθεί υποχρεωτικά αναδασωτέα για λόγους προστατευτικούς … με αποτέλεσμα να επιτείνονται σημαντικά από το σύνολο των κύριων και συνοδών έργων υποδομής του σταθμού, σε έδαφος μάλιστα βραχώδους ασβεστολιθικού σχηματισμού, οι αρνητικές περιβαλλοντικές συνθήκες για την ανάπτυξη και προστασία της πανίδας και αυτοφυούς χλωρίδας στην περιοχή …».
Στη συνέχεια, η αιτούσα εταιρεία, με σχετική από 25.11.2004 αίτησή της, υπέβαλε την από Νοεμβρίου 2004 Προμελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΠΠΕ) για την εγκατάσταση και λειτουργία ΑΣΠΗΕ, συνολικής ισχύος 8,0 MW, στη θέση Ράχη Λούτσα Δήμου Αταλάντης Ν. Φθιώτιδος, επί της οποίας εκδόθηκε η παραδεκτώς προσβαλλομένη από 11.5.2005 απόφαση του Αναπλ. Γενικού Διευθυντή της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, με την οποία απερρίφθη η ως άνω προμελέτη.
Για την απόρριψη της μελέτης με την προσβαλλόμενη απόφαση, στο προοίμιο της οποίας μνημονεύονται τα ανωτέρω έγγραφα, λαμβάνονται υπ’ όψιν: «Τα χαρακτηριστικά της δραστηριότητας (μέγεθος, σωρευτική δράση κ.λπ.)», ότι: «Για την πρόσβαση στο χώρο του ΑΣΠΗΕ και την εσωτερική επικοινωνία … θα απαιτηθούν έργα βελτίωσης υφισταμένης οδού σε μήκος 3,25 χλμ. και διάνοιξη εσωτερικής οδοποιίας μήκους 1,7 χλμ. περίπου», ότι: «ο συγκεκριμένος ΑΣΠΗΕ προτείνεται να εγκατασταθεί σε δημόσια δασική έκταση που έχει καθοριστεί ως Καταφύγιο Άγριας Ζωής (2109/12.7.1999, Β΄ 1595, απόφαση Δ/νσης Δασών Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας), ενώ η έκταση έχει κηρυχθεί αναδασωτέα για λόγους προστατευτικούς με την 2781/17.9.2000 απόφαση Δ/νσης Δασών Ν. Φθιώτιδας», ότι: «Η προτεινόμενη εγκατάσταση … σύμφωνα με τις γνωμοδοτήσεις των αρμοδίων Δασικών Υπηρεσιών, θα συντελέσει στη σημαντική διατάραξη της βιοκοινότητας του Καταφυγίου Άγριας Ζωής και θα επιτείνει τις αρνητικές περιβαλλοντικές συνθήκες για την ανάπτυξη και προστασία της πανίδας και αυτοφυούς χλωρίδας στην περιοχή», ότι: «Με την προτεινόμενη εγκατάσταση του ΑΣΠΗΕ δεν προκύπτουν οφέλη για την εθνική οικονομία και τη δημόσια υγεία, ενώ τα οφέλη αυτά μπορούν να εξασφαλιστούν με την εγκατάσταση της υπ΄ όψη δραστηριότητας σε θέση συμβατή με τις χρήσεις γης», ότι: «με την προτεινόμενη εγκατάσταση δεν προκύπτουν θετικές επιπτώσεις στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον» και ότι: «Τμήμα του γηπέδου εγκατάστασης του ΑΣΠΗΕ εμπίπτει εντός της ζώνης των 1000 μ. της λατομικής περιοχής Κυπαρισσίου Λοκρίδας, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 3 παρ. 4 ν. 1428/1984».

dasarxeio.com

.

.

.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s