Χάος επικράτησε και στη τρέχουσα κυνηγετική περίοδο με τις απαγορεύσεις θήρας κατά την περίοδο δυσμενών καιρικών συνθηκών όπως για παράδειγμα χιονοπτώσεις μεγάλης διάρκειας και έντασης. Η επέλαση ενός κύματος κακοκαιρίας με έντονες χιονοπτώσεις έδειξε για άλλη μια φορά ότι η διαδικασία που ακολουθούν οι δασικές υπηρεσίες για την έκδοση αποφάσεων απαγόρευσης θήρας προκαλεί ασάφειες και παρερμηνείες. Και αυτό επιβεβαιώνεται από τις δεκάδες αναρτήσεις κυνηγών στα κοινωνικά δίκτυα με ερωτήματα εάν επιτρέπεται το κυνήγι σε διάφορες περιοχές.
Η δημοσίευση σε ΦΕΚ και τα προβλήματα
Να ξεκινήσουμε από τα βασικά. Σύμφωνα με την αριθμ. 1287/2008 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, κάθε απόφαση στην οποία περιλαμβάνεται διάταξη απαγόρευσης θήρας, φέρει κανονιστικό χαρακτήρα και για να λάβει νόμιμη υπόσταση πρέπει να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η υποχρέωση της Διοίκησης για δημοσίευση των αποφάσεων απαγόρευσης θήρας λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, διαδικασία που απαιτεί αρκετές ημέρες, οδήγησε πολλές δασικές υπηρεσίες να εκδίδουν τις αποφάσεις αυτές από το φθινόπωρο κάθε έτους, πριν την εκδήλωση οποιασδήποτε χιονόπτωσης, και με ισχύ για όλη την κυνηγετική περίοδο.
Στις αποφάσεις αυτές, η συνηθισμένη διάταξη που προσδιορίζει πότε απαγορεύεται η θήρα διατυπώνεται πάνω-κάτω με τις εξής φράσεις:
- «… σε περιπτώσεις ιδιαιτέρων δυσμενών συνθηκών, όπως χιονοπτώσεων μεγάλης διάρκειας και έντασης», ή
- «… σε περίπτωση που επικρατούν ιδιαίτερα δυσμενείς καιρικές συνθήκες λόγω: 1. Χιονοπτώσεων μεγάλης διάρκειας και έντασης. 2. Πλήρους κάλυψης του εδάφους με χιόνι.
Με αυτή διαδικασία οι Δασικές Υπηρεσίες μπορεί να καλύπτουν την υποχρέωση για δημοσίευση της απόφασης σε ΦΕΚ αλλά οι διατυπώσεις απαγόρευσης δημιουργούν πλήθος προβλημάτων στην εφαρμογή τους. Θα πρέπει ο κάθε κυνηγός να δώσει τη δική του ερμηνεία και να απαντήσει σε μια σειρά ερωτημάτων. Πότε μια χιονόπτωση είναι μεγάλης διάρκειας και έντασης; Η κάλυψη του εδάφους με χιόνι 1-2cm σημαίνει αυτόματα και απαγόρευση της θήρας; Πότε ξεκινάει και πότε λήγει η απαγόρευση; Ισχύει για όλη την περιοχή αρμοδιότητας της Δ/νσης Δασών;
Γι’ αυτό και από την πλευρά των κυνηγών, εδώ και πολλά χρόνια, έχει εκφραστεί η απαίτηση οι αποφάσεις αυτές να εκδίδονται όταν εμφανιστούν οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες και να είναι πλήρως αιτιολογημένες, να ανακαλούνται δε όταν αυτά εξασθενήσουν και όχι να εκδίδονται σε άσχετο χρονικό διάστημα.
Από την άλλη, όμως, αν μια απόφαση εκδοθεί όταν εμφανιστούν οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες, το σίγουρο είναι ότι θα αποκτήσει νόμιμη υπόσταση (δημοσίευση σε ΦΕΚ) μετά από αρκετές ημέρες, όταν πλέον δεν θα υφίστανται οι λόγοι έκδοσής της.
Η λύση που μπορούσε να εφαρμοστεί
Κατά την φετινή περίοδο, στην υπουργική απόφαση 143542/2086/31.07.2018 (Β’ 3416) με τις ρυθμίσεις θήρας (ετήσια Ρυθμιστική), προστέθηκε μια διάταξη προκειμένου να ξεπεραστεί το πρόβλημα που δημιουργεί η υποχρέωση για δημοσίευση των σχετικών αποφάσεων των δασικών υπηρεσιών σε ΦΕΚ.
Πρόκειται για την παρ. 1.11 του κεφ. Γ. ΓΕΝΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ που αναφέρει ότι απαγορεύεται το κυνήγι σε περιοχές που λόγω παρατεταμένων χιονοπτώσεων ή ολικού παγετού δημιουργούνται αρνητικές για τα θηράματα συνθήκες επιβίωσης, σε εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 258 του ν.δ. 86/1969. Για την ισχύ της σχετικής απαγόρευσης, απαιτείται η έκδοση από την οικεία Δασική Αρχή, ειδικότερης για το θέμα αυτό Δ.Α.Δ. αναφορικά με τα όρια και το χρόνο διάρκειας της απαγόρευσης και αφού προηγηθεί εκτίμηση της επικρατούσας κατάστασης.
Η διάταξη αυτή δίνει λύσεις σε πολλές περιπτώσεις. Καταρχήν δεν χρειάζεται να εκδίδεται και να δημοσιεύεται σε ΦΕΚ απόφαση από κάθε Διεύθυνση Δασών για την περιοχή ευθύνης της (όρια νομού). Απόφαση δημοσιευμένη σε ΦΕΚ, άρα με νόμιμη υπόσταση, υπάρχει και ισχύει για όλη την επικράτεια. Αυτό που χρειάζεται είναι η έκδοση ειδικότερης για το θέμα αυτό Δασικής Απαγορευτικής Διάταξης (Δ.Α.Δ.) όταν και όπου η επικρατούσα κατάσταση λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών απαιτεί την απαγόρευση της θήρας.
Με αυτή τη διαδικασία, όταν η οικεία Δασική Αρχή (Δασαρχείο ή Δ/νση Δασών άνευ Δασαρχείο) διαπιστώνει ότι σε τμήμα ή στο σύνολο της περιοχής αρμοδιότητάς της, δημιουργούνται αρνητικές για τα θηράματα συνθήκες επιβίωσης λόγω παρατεταμένων χιονοπτώσεων ή ολικού παγετού, προχωράει άμεσα στην έκδοση Δ.Α.Δ., όπου ορίζει με σαφήνεια το χρόνο (ή τουλάχιστον την έναρξη) της απαγόρευσης και όχι με ασαφείς διατυπώσεις που χωρούν διαφορετικές ερμηνείες. Η Δ.Α.Δ. αναρτάται άμεσα στο ΔΙΑΥΓΕΙΑ, κάτι που μπορεί να γίνει οποιαδήποτε στιγμή, και κοινοποιείται στις κυνηγετικές οργανώσεις και στα μέσα ενημέρωσης για ευρεία δημοσιοποίηση.
Πιστεύουμε ότι η νέα μεθοδολογία αποτελεί μια βελτίωση που πρέπει να εφαρμοσθεί. Από όσο γνωρίζουμε την ακολούθησε μέσα στο Σαββατοκύριακο (5-6/1) το Δασαρχείο Τρικάλων. Το μεσημέρι της Παρασκευής (4/1) και χωρίς να υφίσταται απόφαση απαγόρευσης θήρας του Συντονιστή της Αποκεντρωμένης ή του Διευθυντή Δασών (με εντολή Συντονιστή), το Δασαρχείο Τρικάλων προχώρησε στην έκδοση Δ.Α.Δ. απαγόρευσης θήρας, βάσει της υπουργικής απόφασης με τις ρυθμίσεις θήρας.
Ν.Θ.
* Το παρόν κείμενο εξετάζει μόνο το τυπικό μέρος έκδοσης και δημοσίευσης των αποφάσεων απαγόρευσης θήρας και όχι τους λόγους και τις καιρικές συνθήκες στις οποίες πρέπει να απαγορεύεται η άσκηση θήρας.