Το κείμενο που ακολουθεί, αφορά την Έκθεση Επιθεώρησης – Έρευνας των Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης (383/Α/2013), συντάχθηκε από τον Δρ. Νικόλαο Κόντο, Δασολόγο του Δασαρχείου Καβάλας και προσυπογράφεται από όλους τους Δασολόγους της Δασικής Υπηρεσίας Καβάλας.
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ, ΑΠΟΨΕΙΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ – ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΩΝ ΕΛΕΓΚΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ (383/Α/2013)
Α. ΓΕΝΙΚΑ
Αντικείμενο της έρευνας ήταν η οργάνωση και λειτουργία των Δασαρχείων και των Διευθύνσεων Δασών Νομού χωρίς Δασαρχεία. Η ανάγκη της έρευνας προέκυψε κατόπιν καταγγελιών πολιτών που ανέφεραν προβλήματα εξυπηρέτησης υποθέσεών τους από τη Δασική Υπηρεσία και αφορούσαν κυρίως μεγάλες καθυστερήσεις και παραλήψεις ενεργειών ως προς την επιτήρηση και προστασία των δασών και δασικών εκτάσεων.
Κατ’ αυτόν τον τρόπο, η έρευνα προχώρησε σε μια γενικότερη αξιολόγηση της Δασικής Υπηρεσίας, με τελικό αποτέλεσμα να προτείνει μέχρι και αναδιοργάνωση της δομής των Δασικών Υπηρεσιών.
Λόγω του ότι η έκθεση είναι δομημένη ως μια επιστημονική εργασία με διακριτά κεφάλαια, η ανάλυση που ακολουθεί αναφέρεται σε κάθε κεφάλαιο ξεχωριστά.
Β. ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟ∆ΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
Η έρευνα βασίστηκε σε ερωτηματολόγιο, το οποίο διαμορφώθηκε μόνο για να εξυπηρετήσει τις ανάγκες αυτής (χωρίς δηλαδή να ακολουθήσει κάποιο πρότυπο).
Σημειώνεται ότι το Ελληνικό Κράτος, μαζί με τα υπόλοιπα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει αποδεχθεί τη διαδικασία του Κοινού Πλαισίου Αξιολόγησης (Κ.Π.Α.) των ∆ημοσίων Υπηρεσιών (Common Assessment Framework – C.A.F.), το οποίο περιέχει δομημένο και κοινό ερωτηματολόγιο αναφορικά με την οργάνωση και λειτουργία οποιασδήποτε Οργανικής Μονάδας του ∆ημοσίου, και το οποίο χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση αυτών. Επισημαίνεται ότι ∆ασικές Μονάδες (∆ασαρχείο Καβάλας, ∆ασαρχείο Σερρών κ.λπ.) έχουν χρησιμοποιήσει το Κ.Π.Α. για την αξιολόγησή τους.
Το ερωτηματολόγιο της έρευνας απευθύνεται σε 103 Οργανικές Μονάδες (80 ∆ασαρχεία και 23 ∆ιευθύνσεις ∆ασών Νομού άνευ ∆ασαρχείων).
Επισημαίνεται ότι, αν και το ερωτηματολόγιο δεν απευθύνεται σε ∆ιευθύνσεις ∆ασών με ∆ασαρχεία (σύνολο αυτών: 31 Οργανικές Μονάδες), εντούτοις η έρευνα καταλήγει σε συμπεράσματα που αφορούν και αυτές τις Οργανικές Μονάδες. Σημειώνεται ότι, και οι ∆.∆. Νομού με ∆ασαρχεία έχουν συνεχή επαφή με πολίτες (∆ασικοί Χάρτες, Κτηματολόγιο, Άδειες Επέμβασης κ.λπ.). Επίσης, το ερωτηματολόγιο δεν απευθύνεται στις 7 ∆ιευθύνσεις Συντονισμού και Επιθεώρησης ∆ασών των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων.
Κύριοι τομείς του ερωτηματολογίου ήταν:
- Ωράριο εργασίας και κατά πόσο αυτό ελέγχεται από τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας (τρόποι ελέγχου).
- Υλικοτεχνική υποδομή της Υπηρεσίας (οχήματα, Η/Υ, ορθοφωτοχάρτες, GPS, διαδίκτυο, κ.λπ.).
- Ανθρώπινο δυναμικό της Υπηρεσίας (αριθμός, ειδικότητες, σπουδές, σεμινάρια, κ.λπ.).
- Εποπτευόμενες μονάδες και προσωπικό αυτών (∆ασονομεία, ∆ασοφυλακεία).
- ∆ιεκπεραίωση υποθέσεων πολιτών (σειρά διεκπεραίωσης, μέσος χρόνος διεκπεραίωσης κυρίως Πράξεων Χαρακτηρισμού, αδιεκπεραίωτες υποθέσεις του 2012 και 2013).
- ∆ασικές παραβάσεις την τελευταία 5ετία (είδος, αριθμός).
- Περιοχές ευθύνης προσωπικού (τρόπος ορισμού αυτών).
- ∆ιενέργειες περιπολιών και αυτοψιών από ∆ασοφύλακες (τρόπος ελέγχου από Προϊστάμενο, καταγραφή συμβάντων, ημερολόγιο ελέγχου κ.λπ.).
- Κατάρτιση προγράμματος αυτοψιών (τρόπος κατάρτισης και παρακολούθηση προγράμματος).
- Απουσίες υπαλλήλων (τρόπος καταγραφής).
- Σύνταξη προγράμματος περιπολιών για αντιπυρική περίοδο.
- ∆υσχέρειες, προβλήματα, λύσεις, σχέσεις με πολίτες (ελεύθερη ερώτηση, περιγραφικές απαντήσεις).
Όπως φαίνεται από τα παραπάνω, δεν υπήρχαν ερωτήσεις που να αφορούν άλλα αντικείμενα της Υπηρεσίας (παρά μόνο το αντικείμενο της Προστασίας ∆ασών και ∆ασικών Εκτάσεων), ενώ επίσης δεν υπήρχαν ερωτήσεις που να αφορούν άλλους στόχους της Υπηρεσίας (παρά μόνο την εξυπηρέτηση των αιτημάτων των πολιτών). ∆εν υπήρχαν επίσης ερωτήματα που να αφορούν το ύψος των λειτουργικών δαπανών της Υπηρεσίας, τη χρηματοδότηση αυτής, καθώς επίσης και τα έσοδα που προκύπτουν από κάθε είδους δραστηριότητα (μίσθωση λήμματος, διάθεση δασικών προϊόντων, έκδοση αδειών θήρας π.χ.), έτσι ώστε να είναι δυνατή μια υποτυπώδης ανάλυση κόστους – οφέλους. Τέλος, δεν υπήρχαν «ποιοτικά» ερωτήματα, έτσι ώστε να μπορέσουν να αξιολογηθούν ποσοτικά δεδομένα (π.χ. ενώ υπήρχε ερώτημα για τον αριθμό των Πράξεων Χαρακτηρισμού, αυτό δεν συνοδεύονταν από ερώτηση αναφορικά με το εμβαδόν της έκτασης στην οποία αναφέρονταν η Πράξη Χαρακτηρισμού – το ίδιο ισχύει και για τις βεβαιωμένες παραβάσεις κ.λπ.).
Επισημαίνεται ότι στο αναγραφόμενο ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ που διερεύνησαν οι ελεγκτές, δεν αναφέρεται ο Ν. 3230/2004 περί «Καθιέρωσης συστήματος ∆ιοίκησης με στόχους, μέτρησης της αποδοτικότητας κ.λπ.», ο οποίος αποτελεί πλέον θεμελιώδη νόμο για τη ∆ημόσια ∆ιοίκηση.
Γ. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
Από τις απαντήσεις των ερωτηματολογίων προέκυψαν οι «∆ιαπιστώσεις» (Αποτελέσματα) της έρευνας. Αυτές, επιγραμματικά, αφορούσαν τα ακόλουθα:
Γ.1: Χωροθέτηση των ∆ασικών Υπηρεσιών (οργανόγραμμα, εκτάσεις αρμοδιότητας κ.λπ.).
Επισημαίνεται ότι, για την κατανομή της έκτασης της Ελλάδας χρησιμοποιείται το πρόγραμμα CORINE BIOTOPE 2000 και όχι η Εθνική Απογραφή των Ελληνικών ∆ασών του 1992. Είτε όμως με το ένα σύστημα είτε με το άλλο προκύπτει ότι οι ∆ασικές Υπηρεσίες έχουν υπό την αρμοδιότητά τους και την επίβλεψή τους περίπου το 97% της Ελληνικής γης, ποσοστό που η έρευνα δεν το λαμβάνει καθόλου υπόψη της.
Γ.2: Πληροφορίες για το προσωπικό (ειδικότητες, αριθμός, ποιοτικά χαρακτηριστικά) που υπηρετεί στη ∆ασική Υπηρεσία (∆ασαρχεία και ∆.∆. άνευ ∆ασαρχείων), καθώς επίσης και για το προβλεπόμενο προσωπικό, σύμφωνα με τα Π.∆. του 2010 που αναφέρονται στους οργανισμούς των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων της Ελλάδας.
(Στον Πιν. 3 σελ. 16 της έκθεσης καταγράφονται ξεχωριστά οι δασικοί υπάλληλοι οι οποίοι υπηρετούν στις ∆/νσεις Συντονισμού των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων και στις ∆.∆. με ∆ασαρχεία, χωρίς όμως να υπάρχει αναφορά στις προβλεπόμενες θέσεις αυτών. Επίσης, στον Πιν. 4 σελ. 17 της έρευνας, καταγράφεται ο συνολικός αριθμός των υπηρετούντων σε όλες τις Οργανικές Μονάδες της ∆ασικής Υπηρεσίας, χωρίς πάλι να υπάρχει αναφορά στις προβλεπόμενες θέσεις).
Οι συντάκτες της έκθεσης, κατέταξαν σε τέσσερις κατηγορίες τις ∆ασικές Υπηρεσίες της χώρας, ανάλογα με το σύνολο του Επιστημονικού Προσωπικού που υπηρετεί σε αυτές (Π.Ε. ∆ασολόγων και Τ.Ε. ∆ασοπόνων) και παρουσίασαν τον Χάρτη 3 (σελ. 18), όπου καταγράφονται οι ελλείψεις επιστημονικού προσωπικού σε συγκεκριμένες περιοχές και εγείρεται έτσι η ανάγκη μετακινήσεων και αναδιάρθρωσης της ∆ασικής Υπηρεσίας. Επίσης, ανάλογα με τον αριθμό των υπηρετούντων ∆ασοφυλάκων σε ∆ασικές Μονάδες, κατατάχθηκαν οι ∆ασικές Υπηρεσίες σε τέσσερις κατηγορίες και παρουσιάσθηκε ο Χάρτης 4 (σελ. 19), από τον οποίο προκύπτει η ανάγκη μετακίνησης ∆ασοφυλάκων.
(Η ως άνω ομαδοποίηση των ∆ασικών Υπηρεσιών και για τις δύο περιπτώσεις είναι εντελώς αυθαίρετη και δεν ακολουθεί καμία επιστημονική μέθοδο. Εγείρονται πολλά ερωτήματα αναφορικά με το εύρος των κλάσεων που χρησιμοποιήθηκαν, ενώ δεν λαμβάνονται υπόψη και τα άλλα αντικείμενα που απασχολούν τις κατά τόπους Υπηρεσίες, μια και δεν υπήρχαν τέτοιου είδους ερωτήματα στο ερωτηματολόγιο).
Κατόπιν αυτών, η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα (αν και βρίσκεται ακόμη στο κεφάλαιο των Αποτελεσμάτων) ότι απαιτείται αναδιάρθρωση των υπηρεσιακών μονάδων και ανακατανομή του υπάρχοντος προσωπικού.
(Πρόκειται για εντελώς αυθαίρετο συμπέρασμα, χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση. Απαιτείται μεγαλύτερη και συστηματικότερη ανάλυση, ενώ πρέπει να ληφθούν υπόψη παράγοντες όπως: (α) αγροτικά αδικήματα, (β) διαχείριση και παραγωγή δασών, (γ) διαχείριση προστατευόμενων εκτά-σεων, κ.λπ.)
Γ.3: Πληροφορίες για εσωτερικές διαδικασίες της ∆ασικής Υπηρεσίας που αφορούν:
- Ανάθεση περιοχής ευθύνης.
- Κατάρτιση προγράμματος αυτοψιών (δεν γίνεται καμία αναφορά σε προβλήματα που δημιουργούνται από την έλλειψη πιστώσεων για καύσιμα και συντήρηση οχημάτων).
- Κατάρτιση προγράμματος επιτόπιων ελέγχων που διενεργούνται από ∆ασοφύλακες (δεν γίνεται καμία αναφορά σε προβλήματα που δημιουργούνται από την έλλειψη πιστώσεων για καύσιμα και συντήρηση οχημάτων, από το απογευματινό ωράριο των ∆ασοφυλάκων, από τα ρεπό των ∆ασο- φυλάκων κατά τις εργάσιμες ημέρες λόγω εργασίας αυτών κατά τις αργίες).
- Καταγραφή – ανάλυση παραβάσεων κατά την τελευταία 5ετία (χωρίς καμία «ποιοτική» αναφορά, χωρίς κατάταξη των παραβάσεων κατά είδος, χωρίς καμία αναφορά όσον αφορά την παρακολούθηση των παραβάσεων στα δικαστήρια κ.λπ.).
Από την ανάλυση των ως άνω αποτελεσμάτων (έλλειψη προγράμματος διενέργειας επιτόπιων ελέγχων, έλλειψη επιτήρησης των περιοχών ευθύνης των ∆ασοφυλάκων, μικρός καταγεγραμμένος αριθμός παραβάσεων κατά έτος και κατά οργανική μονάδα), η έρευνα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι ∆ασικές Υπηρεσίες δεν ασκούν επαρκώς τα καθήκοντά τους ως προς την επιτήρηση και άμε- ση προστασία των δασών και δασικών εκτάσεων της χώρας.
(Πρόκειται για ένα εντελώς αυθαίρετο συμπέρασμα που στερείται επιστημονικής τεκμηρίωσης και στατιστικής ανάλυσης. Ο μέσος αριθμός παραβάσεων κατ’ έτος είναι μεν ένα στατιστικό στοιχείο, δεν αποτελεί όμως δείκτη αποτελεσματικότητας της ∆ασικής Υπηρεσίας για την εν γένει προστασία των δασών. Οι συντάκτες δεν λαμβάνουν υπόψη τους τις ενέργειες που καταβάλει η ∆ασική Υπηρεσία προς την κατεύθυνση της ΠΡΟΛΗΨΗΣ των δασικών παραβάσεων, μια και δεν υπήρχε τέτοια ερώτηση στο ερωτηματολόγιο. Οι ενέργειες αυτές δεν έχουν να κάνουν μόνο με διενέργεια επιτόπιων ελέγχων, αλλά και με την καθημερινή επαφή με τον κόσμο της υπαίθρου, με την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση αυτού σε πάσης φύσεως δασικά θέματα, με την παροχή διευκολύνσεων σε ορεινούς και παραδασόβιους πληθυσμούς κ.λπ. Επίσης, οι συντάκτες της έρευνας δεν λαμβάνουν υπόψη τους το είδος των παραβάσεων, καθώς επίσης και τη συνέχειά τους – εκδίκαση αυτών στα δικαστήρια. Τέλος, όπως αναφέρθηκε και πιο πάνω, δεν λαμβάνονται υπόψη οι ελλείψεις σε καύσιμα, η έλλειψη πιστώσεων για τη συντήρηση των οχημάτων, η απουσία του υλωρικού προσωπικού κατά τις πρωινές ώρες από την Υπηρεσία είτε λόγω απογευματινής βάρδιας, είτε λόγω παρουσίας αυτών σε δικαστήρια, είτε λόγω διερεύνησης καταγγελιών που έχουν αυξηθεί κατά τα τελευταία έτη κ.λπ.)
- Κατάρτιση προγράμματος αντιπυρικής προστασίας. (Σύμφωνα με την έρευνα, λόγω της συμμετοχής των υπαλλήλων ΠΕ ∆ασολόγων και ΤΕ ∆ασοπόνων σε περιπολίες για αντιπυρική προστασία εντός του ωραρίου εργασίας τους, καθυστερεί η διεκπεραίωση υποθέσεων πολιτών. Πρόκειται για αυθαίρετο συμπέρασμα που στερείται επιστημονικής και πραγματικής τεκμηρίωσης).
- ∆ιεκπεραίωση υποθέσεων – απαντήσεις σε αιτήματα πολιτών. Υπάρχει μια εκτενής ανάλυση των αποτελεσμάτων που εστιάζεται κυρίως σε διεκπεραίωση υποθέσεων που αφορούν χαρακτηρισμό εκτάσεων (έκδοση Πράξεων Χαρακτηρισμού). (Εγείρεται λοιπόν το ερώτημα: Αν και εφόσον προχωρήσει το ∆ασικό Κτηματολόγιο και γίνει η ανάρτηση των ∆ασικών Χαρτών, η ∆ασική Υπηρεσία δεν θα έχει πλέον λόγο ύπαρξης; Είναι μόνο αυτό το αντικείμενο που απασχολεί του ∆ασολόγους, ∆ασοπόνους της ∆ασικής Υπηρεσίας;)
Γ.4: Πληροφορίες που αφορούν στην υλικοτεχνική υποδομή των ∆ασικών Υπηρεσιών.
- Ηλεκτρονικό πρωτόκολλο (ύπαρξη ή μη αυτού στις Υπηρεσίες).
- Εξοπλισμός (αυτοκίνητα, δίκυκλα, GPS).
- Ορθοφωτοχάρτες (∆εν υπήρξε ερώτημα ούτε και αναφορά για τη δυνατότητα χρήσης αυτών, λόγω ύπαρξης ή μη των κατάλληλων προγραμμάτων επεξεργασίας σε Η/Υ).
- ∆ιαδίκτυο.
Γ.5: Πληροφορίες που αφορούν την τήρηση του ωραρίου εργασίας (∆εν διευκρινίζεται εάν οι συντάκτες της έκθεσης γνωρίζουν για την απογευματινή βάρδια της Υπηρεσίας, που ισχύει για τους ∆ασοφύλακες).
- Σύστημα καταγραφής προσέλευσης – αποχώρησης προσωπικού.
- Σύστημα καταγραφής απουσιών υπαλλήλων.
∆. ΑΠΟΨΕΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ
Η έρευνα αφιερώνει ένα κεφάλαιο με την καταγραφή των απόψεων των Υπηρεσιών, οι οποίες απάντησαν στο ερωτηματολόγιο. Μια και δεν υπήρχε συγκεκριμένη ερώτηση, καταγράφηκαν γενικές απόψεις, οι οποίες ομαδοποιήθηκαν ως ακολούθως:
- Υπάρχει ανάγκη για απλούστευση και κωδικοποίηση της ∆ασικής Νομοθεσίας.
- Προτείνεται η δημιουργία Γραφείου Νομικής Υποστήριξης σε επίπεδο Περιφερειακής Ενότητας ή Αποκεντρωμένης ∆ιοίκησης.
- Παρατηρούνται αντικρουόμενες οδηγίες από ΥΠΕΚΑ και υπάρχει ανάγκη για ενιαίο τρόπο αντιμετώπισης προβλημάτων μεταξύ των ∆ασικών Υπηρεσιών.
- Υπάρχουν προβλήματα λόγω έλλειψης ∆ασολογίου και ∆ασικών Χαρτών.
- Υπάρχουν προβλήματα στη λειτουργία της Υπηρεσίας λόγω έλλειψης πιστώσεων προμήθειας καυσίμων και ανώτατου ορίου μηνιαίας κατανάλωσης καυσίμων οχημάτων.
- Υπάρχουν προβλήματα στη λειτουργία της Υπηρεσίας λόγω γενικότερης μείωσης των διατιθέμενων πιστώσεων και τη μη έγκαιρη καταβολή αυτών.
- Παρουσιάζονται προβλήματα λόγω αυξημένης γραφειοκρατίας.
- Καταγράφεται αναγκαιότητα αναδιάρθρωσης της ∆ασικής Υπηρεσίας είτε με μετακινήσεις – αποσπάσεις προσωπικού από γειτονικές δασικές υπηρεσίες, είτε με συγχωνεύσεις υπηρεσιών, είτε με καταργήσεις ∆ιευθύνσεων ∆ασών.
- Υπάρχει αναγκαιότητα για καθετοποίηση της ∆ασικής Υπηρεσίας και υπαγωγή αυτής στη Γενική ∆ιεύθυνση Ανάπτυξης και Προστασίας ∆ασών του ΥΠΕΚΑ.
- Παρατηρείται αλληλεπικάλυψη αρμοδιοτήτων με Θηροφυλακή και άλλες Υπηρεσίες.
- Προτείνεται η ένταξη των Φορέων ∆ιαχείρισης των Προστατευόμενων Περιοχών στη ∆ασική Υπηρεσία.
- Είναι αναγκαία η έκδοση Π.∆. που να καθορίζει τις αρμοδιότητες της ∆ασικής Υπηρεσίας σε αγροτικά θέματα. Επίσης, επισημάνθηκαν αδυναμίες στα Π.∆. του 2010 αναφορικά με τον τρόπο λειτουργίας της ∆ασικής Υπηρεσίας.
(Επισήμανση. Σύμφωνα με την έκθεση, από καμία Υπηρεσία δεν καταγράφηκε η ανάγκη για προσλήψεις Προσωπικού όλων των ειδικοτήτων, ενώ καμία Υπηρεσία δεν αναφέρθηκε στην ερήμωση της ∆ασικής Υπηρεσίας και στο μεγάλο μέσο όρο ηλικίας του προσωπικού που αυτή τη στιγμή υπηρετεί).
Ε. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Μετά από τις διαπιστώσεις – αποτελέσματα της έρευνας και με καταγεγραμμένες τις γενικές απόψεις των ∆ασικών Μονάδων, η έκθεση καταλήγει σε συμπεράσματα, τα οποία έχουν ως ακολούθως:
Ε.1: Συμπεράσματα ως προς το ανθρώπινο δυναμικό.
Η έρευνα καταλήγει στο συμπέρασμα ότι απαιτείται αναδιάρθρωση των υπηρεσιακών μονάδων και ανακατανομή του υπηρετούντος προσωπικό, λαμβάνοντας υπόψη τη δασική κάλυψη της κάθε μιας Οργανικής Μονάδας, έτσι ώστε να προστατεύονται αποτελεσματικά τα δάση και οι δασικές εκτάσεις.
(Παρουσιάζεται πίνακας (σελ. 43) όπου εμφανίζεται ανά ειδικότητα το υπηρετούν προσωπικό και το προβλεπόμενο. Στον πίνακα συμπεριλαμβάνονται και οι υπάλληλοι ΠΕ ∆ασολόγων και ΤΕ ∆ασοπόνων των ∆ιευθύνσεων Συντονισμού και των ∆ιευθύνσεων ∆ασών με ∆ασαρχεία, καθώς επίσης και οι προβλεπόμενες οργανικές θέσεις αυτών. Στον πίνακα αναγράφονται και όλοι οι υπηρετούντες ∆ασοφύλακες (παλιοί ∆ασοφύλακες και οι μεταφερθέντες στη ∆ασική Υπηρεσία Αγροφύλακες), χωρίς όμως να καταγράφονται οι μεταφερόμενες οργανικές θέσεις των Αγροφυλάκων. Σύμφωνα με τον πίνακα, υπάρχει έλλειμμα σε Π.Ε. ∆ασολόγους (-259 ή -27,5% επί του προβλεπόμενου προσωπικού) και σε ∆ασοπόνους (-320 ή -42% επί του προβλεπόμενου προσωπικού) και πλεόνασμα σε ∆ασοφύλακες (+873 άτομα). Εάν όμως στις προβλεπόμενες οργανικές θέσεις των ∆ασοφυλάκων (940) συνυπολογιστούν και οι μεταφερόμενες οργανικές θέσεις των Αγροφυλάκων (πλέον των 1.000), τότε υπάρχει έλλειμμα και στους ∆ασοφύλακες (οι προβλεπόμενες θέσεις ξεπερνούν τις 1.940, αριθμός μεγαλύτερος από τους 1.813 εν ενεργεία ∆ασοφύλακες). Επομένως, η ∆ασική Υπηρεσία το πρώτο που χρειάζεται είναι νέες προσλήψεις σε μόνιμο προσωπικό και όχι ανακατανομή του ήδη υπάρχοντος. Πλέον αυτών, δεν γίνεται καμία αναφορά για τις αυξημένες ανάγκες της Υπηρεσίας λόγω του πολυσχιδούς αντικειμένου αυτής).
Ε.2: Συμπεράσματα ως προς τις διαδικασίες.
Εδώ επαναλαμβάνονται περιληπτικά όσα επισημάνθηκαν στις διαπιστώσεις και καταγράφονται τα ακόλουθα συμπεράσματα:
- Οι ∆ασικές Υπηρεσίες δεν αξιοποιούν συστηματικά τους ∆ασοφύλακες και δεν ασκούν επαρκώς τα καθήκοντά τους ως προς την άμεση και συνεχή επιτήρηση και προστασία των δασών και δασικών εκτάσεων της χώρας (διότι αφενός δεν προβαίνουν στην κατάρτιση διενέργειας επιτόπιων ελέγχων και αφετέρου το σύνολο σχεδόν των ∆ασαρχείων (95,1%) καταγράφει κατά μέσο όρο λιγότερες από 100 παραβάσεις τον χρόνο). (Πρόκειται για ένα λανθασμένο και εντελώς αβάσιμο και αυθαίρετο συμπέρασμα. Η συστηματική αξιοποίηση των ∆ασοφυλάκων δεν έχει να κάνει μόνο με την κατάρτιση ή μη προγράμματος διενέργειας επιτόπιων ελέγχων αλλά εξαρτάται και από άλλους παράγοντες που αναφέρθηκαν πιο πάνω όπως, πιστώσεις για καύσιμα, επάρκεια προσωπικού, απογευματινή βάρδια, προφορικές και τηλεφωνικές καταγγελίες, πλήθος αγροτικών παραβάσεων κ.λπ. Ο μέσος όρος του ετήσιου αριθμού των παραβάσεων που καταγράφει το κάθε ∆ασαρχείο δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση ∆ΕΙΚΤΗ μέτρησης του βαθμού προστασίας των δασών και δασικών εκτάσεων. Όπως προαναφέρθηκε, αποτελεί ένα στατιστικό στοιχείο που μπορεί να γίνει χρήσιμο αν συνυπολογιστούν το είδος των παραβάσεων, η βαρύτητά τους, το αποτέλεσμα της δικαστικής διαδικασίας, οι ενέργειες πρόληψης για την αποφυγή των παραβάσεων κ.λπ.).
- Παρατηρείται καθυστέρηση στη διεκπεραίωση υποθέσεων πολιτών διότι σε πολλές Υπηρεσίες οι ΠΕ ∆ασολόγοι και ΤΕ ∆ασοπόνοι διενεργούν περιπολίες εντός του ωραρίου εργασίας. (Πρόκειται για αυθαίρετο συμπέρασμα διότι δεν λαμβάνονται υπόψη και άλλοι παράγοντες όπως: όγκος υποθέσεων, βαθμός δυσκολίας υποθέσεων, έλλειψη προσωπικού, έλλειψη πιστώσεων για καύσιμα, έλλειψη οχημάτων, έλλειψη οδηγών. Η έρευνα δεν διευκρινίζει εάν οι περιπολίες του επιστημονικού προσωπικού των ∆ασικών Υπηρεσιών είναι ταυτόχρονα και διενέργεια αυτοψιών).
- ∆εν τηρείται η προτεραιότητα στη διεκπεραίωση των υποθέσεων και αυτό αποτελεί πειθαρχικό παράπτωμα, ενώ οδηγεί σε αδιαφανή και μη νόμιμη λειτουργία της Υπηρεσίας. (Για την εξαγωγή του συγκεκριμένου συμπεράσματος δεν λαμβάνεται καθόλου υπόψη ο βαθμός δυσκολίας των υποθέσεων, η γεωγραφική κατανομή αυτών, η διαθεσιμότητα του προσωπικού κ.λπ.).
Ε.3: Συμπεράσματα ως προς την υλικοτεχνική υποδομή.
- Σε όλες τις Υπηρεσίες λειτουργεί ηλεκτρονικό πρωτόκολλο.
- Παρατηρείται επάρκεια οχημάτων και GPS, ενώ σε Υπηρεσίες που ανέφεραν έλλειψη, απαιτείται ορθολογική ανακατανομή του λειτουργούντος εξοπλισμού. (∆εν υπάρχουν πληροφορίες αναφορικά με την ηλικία των οχημάτων της Υπηρεσίας, τη λειτουργική κατάστασή τους, το κόστος συντήρησης και λειτουργίας αυτών, τις απαιτούμενες πιστώσεις, την ετήσια χρηματοδότηση. ∆εν υπάρχουν δείκτες συσχέτισης μεταξύ προσωπικού και αριθμού οχημάτων που να καταδεικνύουν την επάρκεια αυτών).
- Τα περισσότερα ∆ασαρχεία χρησιμοποιούν ψηφιακούς ορθοφωτοχάρτες για να αποτυπώνουν διοικητικές πράξεις. ∆εν αναρτώνται στο πρόγραμμα «∆ΙΑΥΓΕΙΑ» τα τοπογραφικά των Πράξεων Χαρακτηρισμού, παρά μόνο το σώμα του κειμένου της Πράξης.
Ε.4: Συμπεράσματα ως προς την τήρηση του χρόνου εργασίας.
Το σύνολο περίπου των ∆ασαρχείων (91,36%) έχει χειρόγραφο σύστημα καταγραφής ωραρίου, ενώ και πάλι το σύνολο περίπου των Υπηρεσιών (96,16%) δεν αποστέλλει στη ∆ιεύθυνση ∆ιοίκησης των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων στοιχεία τήρησης ωραρίου.
Ε.5: Συμπεράσματα ως προς τις ∆ομές.
- Εμφανίζονται επικαλύψεις αρμοδιοτήτων μεταξύ των ∆ασαρχείων και των ∆ιευθύνσεων ∆ασών Νομού με ∆ασαρχεία. Το ίδιο παρατηρείται και με τις αρμοδιότητες των ∆ιευθύνσεων Συντονισμού και Επιθεώρησης ∆ασών των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων.
- Τα 28 από τα 80 ∆ασαρχεία της έρευνας έχουν έδρα την πρωτεύουσα του Νομού, δηλαδή έχουν την ίδια έδρα με την αντίστοιχη ∆ιεύθυνση ∆ασών Νομού. Από αυτά τα 28 ∆ασαρχεία, τα 21 συστεγάζονται με τη ∆ιεύθυνση ∆ασών.
- Η στελέχωση των ∆ιευθύνσεων Συντονισμού και Επιθεώρησης ∆ασών και των ∆ιευθύνσεων ∆ασών Νομού με ∆ασαρχεία εμφανίζεται πολλαπλώς ενισχυμένη σε σχέση με τα ∆ασαρχεία (όπως αυτό προβλέπεται από τα Π.∆. του 2010), ενώ θα έπρεπε να συμβαίνει το αντίθετο.
- Κατόπιν όλων αυτών, απαιτείται αναδιάρθρωση των δομών των ∆ασικών Υπηρεσιών για την αποτελεσματικότερη λειτουργία τους καθώς και για εξοικονόμηση πόρων.
Ε.6: Συμπεράσματα ως προς τους παράγοντες κακοδιοίκησης.
Η έρευνα συνοψίζει τις διαπιστώσεις και τα συμπεράσματά της σε έναν πίνακα, όπου εμφανίζονται οι τομείς – ενότητες με τους οποίους ασχολήθηκε (ανθρώπινο δυναμικό, νομικό πλαίσιο, διαδικασίες, μηχανοργάνωση, υλικοτεχνική υποδομή, τήρηση χρόνου εργασίες) και οι παράγοντες κακοδιοίκησης που επηρεάζουν τον κάθε έναν τομέα (οι παράγοντες είναι περιληπτική αποτύπωση όσων αναφέρθηκαν στα αποτελέσματα και στα συμπεράσματα).
(Από τον πίνακα λείπουν τα βασικότερα για να μπορέσει κανείς να αξιολογήσει τους παράγοντες κακοδιοίκησης και αυτά είναι: (1) Σκοποί και Στόχοι της Υπηρεσίας, (2) Αντικείμενα της Υπηρεσίας, (3) ∆είκτες μέτρησης αποδοτικότητας και αποτελεσματικότητας, (4) Ετήσια Χρηματοδότηση της Υπηρεσίας).
ΣΤ. ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Αν και υπάρχουν σημαντικές παρατηρήσεις σε όλο το προηγούμενο κείμενο – σώμα της έκθεσης, αναφορικά με τον τρόπο που διενεργήθηκε η έρευνα και στα συμπεράσματα στα οποία αυτή κατέληξε, εντούτοις τα αναγραφόμενα προτεινόμενα μέτρα οδηγούν προς τη σωστή κατεύθυνση για την καλύτερη οργάνωση και λειτουργία της Υπηρεσίας, όπως αυτή υφίσταται τώρα και με τις υπάρχουσες συνθήκες. Ειδικότερα, οι προτάσεις της έκθεσης έχουν ως ακολούθως:
ΣΤ.1: Προτάσεις ως προς το ανθρώπινο δυναμικό.
- Ορθολογική κατανομή διοικητικών υπαλλήλων.
- Τοποθέτηση όλων των δασικών υπαλλήλων σε οργανικές μονάδες.
- Εκπαίδευση παλαιών δασοφυλάκων σε αγροτικά θέματα.
ΣΤ.2α: Προτάσεις ως προς τις διαδικασίες (για τα ∆ασαρχεία).
- Κατάρτιση προγράμματος διενέργειας επιτόπιων ελέγχων για τους ∆ασοφύλακες, καθημερινή επιτήρηση της περιοχής ευθύνης τους και παρακολούθηση της τήρησης του προγράμματος από τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας ή από άλλο υπάλληλο.
- Οι ΠΕ ∆ασολόγοι και ΤΕ ∆ασοπόνοι δεν πρέπει να διενεργούν περιπολίες εντός του ωραρίου εργασίας. Περιπολίες θα πρέπει να διενεργούνται μόνο από τους ∆ασοφύλακες, ενώ ένας μόνο εξ’ αυτών θα πρέπει να παραμένει στην Υπηρεσία ως επιφυλακή.
- Τήρηση Βιβλίου Συμβάντων στην Υπηρεσία, σύνταξη Φύλλων Ελέγχου από τους ∆ασοφύλακες, ενημέρωση του Προϊστάμενου της Υπηρεσίας για τις καταγεγραμμένες παραβάσεις.
- Απαρέγκλιτη τήρηση της σειράς προτεραιότητας για τη διεκπεραίωση υποθέσεων. (Εφόσον όμως υπάρχουν περιθώρια, η Υπηρεσία μπορεί να απαντά γρήγορα στις εύκολες υποθέσεις, ασχέτως σειράς προτεραιότητας).
- Ταχύτερη διεκπεραίωση εκκρεμοτήτων. (Λαμβάνοντας όμως υπόψη τα υπάρχοντα μέσα, το υπάρχον προσωπικό, την υπάρχουσα χρηματοδότηση κ.λπ.).
ΣΤ.2β: Προτάσεις ως προς τις διαδικασίες (για το ΥΠΕΚΑ).
- Το ΥΠΕΚΑ θα πρέπει να μεριμνήσει άμεσα για την ανάρτηση των δασικών χαρτών.
- Θα πρέπει να συνταχθεί ενιαίο πρότυπο Φύλλου Ελέγχου που θα συμπληρώνεται από τους ∆ασοφύλακες και διερεύνηση για αυτόματη ηλεκτρονική καταγραφή αυτών σε βάση δεδομένων σε επίπεδο Αποκεντρωμένης ∆ιοίκησης.
- Έγκαιρη έκδοση εγκυκλίων για την εφαρμογή του προγράμματος ∆ασοπροστασίας.
- Έκδοση ενιαίων προδιαγραφών για τη σύνταξη Πράξεων Χαρακτηρισμού.
ΣΤ.3: Προτάσεις ως προς την υλικοτεχνική υποδομή.
- Άμεση εγκατάσταση ηλεκτρονικού πρωτοκόλλου εκεί όπου δεν υπάρχει.
- Χωρική ψηφιοποίηση και ηλεκτρονική καταγραφή των διοικητικών πράξεων.
- Ψηφιοποίηση παλαιότερων διοικητικών πράξεων (από τα Τμήματα Χαρτογραφήσεων των ∆ιευθύνσεων ∆ασών Νομού).
- Άμεση καταγραφή αυτοκινήτων, δικύκλων και GPS.
- Εγκατάσταση τοπικού δικτύου με server σε κάθε Υπηρεσία.
- ∆ημιουργία ιστοσελίδας σε κάθε Υπηρεσία (ποιος θα την ενημερώνει, ποιος θα έχει την ευθύνη για την πιστότητα και ποιότητα των πληροφοριών, ποιος θα έχει γενικά την ευθύνη συντήρησης και λειτουργίας αυτής;).
- Το ΥΠΕΚΑ να εφοδιάσει όλες τις Υπηρεσίες με το κατάλληλο λογισμικό διαχείρισης και επεξεργασίας ψηφιακών ορθοφωτοχαρτών.
- Το ΥΠΕΚΑ να προχωρήσει στη δημιουργία ενιαίου πρότυπου ιστοσελίδας για τις ∆ασικές Υπηρεσίες.
- ∆ημιουργία ιστότοπου ∆ασικής Νομοθεσίας στην ιστοσελίδα του ΥΠΕΚΑ.
- Χρησιμοποίηση από το ΥΠΕΚΑ του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου για τη γνωστοποίηση εγκυκλίων διαταγών, απαντήσεων κ.λπ. προς όλες τις Υπηρεσίες και δημιουργία ηλεκτρονικού θεματικού αποθεματηρίου.
ΣΤ.4: Προτάσεις ως προς την τήρηση του ωραρίου.
- Εγκατάσταση μηχανήματος καρτών στα ∆ασαρχεία.
- ∆ιαβίβαση των καταστάσεων προσέλευσης – αποχώρησης των υπαλλήλων στις ∆ιευθύνσεις ∆ιοίκησης των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων.
- Τήρηση βιβλίου εισόδου – εξόδου υπαλλήλων σε κάθε υπηρεσία.
- Εξασφάλιση επαρκούς ελέγχου τήρησης ωραρίου των εποπτευόμενων μονάδων (∆ασονομείων, ∆ασοφυλακείων).
- Οι Αποκεντρωμένες ∆ιοικήσεις (∆ιευθύνσεις ∆ιοίκησης) να μεριμνήσουν για την άμεση εγκατάσταση ηλεκτρονικού – ψηφιακού μηχανισμού σήμανσης του ωραρίου εργασίας.
ΣΤ.5: Προτάσεις ως προς τις δομές.
Η έκθεση προτείνει την κατάργηση – συγχώνευση των ∆ασαρχείων και τη δημιουργία 53 Οργανικών μονάδων – ∆ασικών Υπηρεσιών σε επίπεδο ∆ιεύθυνσης ∆ασών Νομού.
(∆εν προτείνει κάτι συγκεκριμένο για τις ∆ιευθύνσεις Συντονισμού και Επιθεώρησης ∆ασών των Αποκεντρωμένων ∆ιοικήσεων. ∆εν εξετάζει το αντικείμενο των νέων υπηρεσιών, τις αρμοδιότητες αυ- τών, το απαιτούμενο προσωπικό, τη διάρθρωση εντός αυτών).
ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ (Τι δεν αναγράφεται στην έκθεση)
- Για την ανασυγκρότηση της οργάνωσης και λειτουργίας των ∆ασικών Υπηρεσιών, η έρευνα βασίστηκε σε καταγγελίες πολιτών, αναφορικά με καθυστέρηση στη διεκπεραίωση υποθέσεών τους. ∆εν αναγράφεται πουθενά στην έκθεση ότι ο κύριος σκοπός της ∆ασικής Υπηρεσίας δεν είναι μόνο η εξυπηρέτηση μεμονωμένων πολιτών αλλά και η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ, ∆ΙΑΤΗΡΗΣΗ, ∆ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ και ΑΝΑ∆ΕΙΞΗ των ελληνικών δασών και δασικών εκτάσεων, που κατ’ επέκταση έχουν ευεργετικά αποτελέσματα και οφέλη για όλους τους πολίτες της χώρας.
- Στο πλαίσιο του ως άνω κύριου σκοπού, τίθενται ΣΤΟΧΟΙ που πρέπει να επιτευχθούν, οι οποίοι πρέπει να είναι μετρήσιμοι με ∆ΕΙΚΤΕΣ ΜΕΤΡΗΣΗΣ. Βάσει των δεικτών αξιολογείται η αποδοτικότητα και η αποτελεσματικότητα προσώπων και Υπηρεσιών. Μετά από την αξιολόγηση αυτών, ακολουθούν προτάσεις για αναδιάρθρωση. Τέτοιου είδους ανάλυση δεν υπήρξε στη συγκεκριμένη έρευνα.
- Για την επίτευξη των τιθέμενων κάθε φορά στόχων, κυρίαρχο ρόλο παίζουν το ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ∆ΥΝΑΜΙΚΟ, το ΚΕΦΑΛΑΙΟ και τα ∆ΙΑΤΙΘΕΜΕΝΑ ΜΕΣΑ (δηλαδή οι κύριοι συντελεστές παραγωγής – Εισαγωγικό Κεφάλαιο στο Μάθημα Γενικές Αρχές ∆ιαχείρισης – Management). Στην έκθεση υπάρχει μια πολυσέλιδη ανάλυση για το ανθρώπινο δυναμικό, μια απλή αναφορά στο κεφάλαιο (δασική έκταση), ενώ για τα διατιθέμενα μέσα γίνεται μνεία μόνο στην υλικοτεχνική υποδομή των Υπηρεσιών και δεν εξετάζεται καθόλου η χρηματοδότηση της ∆ασικής Υπηρεσίας σε ετήσια βάση. Επομένως, δεν υπάρχει πλήρης ανάλυση και εκτίμηση των συντελε- στών παραγωγής της ∆ασικής Υπηρεσίας, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει η δυνατότητα ουσια- στικής αξιολόγησης του έργου που αυτή παράγει.
- Σε κανένα σημείο της έκθεσης δεν γίνεται μνεία για τα βασικά αντικείμενα που απασχολούν τη ∆ασική Υπηρεσία. Η έρευνα ασχολήθηκε μόνο με θέματα Προστασίας ∆ασών και δει μόνο με θέματα παραβάσεων και ιδιοκτησιακών θεμάτων – Πράξεις Χαρακτηρισμού. ∆εν αναφέρονται πουθενά και δεν αξιολογούνται τομείς – αντικείμενα της ∆ασικής Υπηρεσίας όπως:
- ∆ιαχείριση δασών και δασικών εκτάσεων (σύνταξη διαχειριστικών σχεδίων, εγκατάσταση και έλεγχος δασικών υλοτομικών συνεταιρισμών, προσημάνσεις, παραλαβή δασικών προϊόντων, διάθεση δασικών προϊόντων κ.λπ.)
- Σύνταξη πάσης φύσεως μελετών που αφορούν ειδικά δασοτεχνικά έργα (διάνοιξη, βελτίωση και συντήρηση δασικών οδών, έργα αντιπυρικής προστασίας, έργα δασικής ανα- ψυχής, ορεινά υδρονομικά έργα κ.λπ.)
- Εκτέλεση και επίβλεψη ∆ασοτεχνικών Έργων
- Ανάπτυξη Θήρας και Ιχθυοπονίας Ορεινών Υδάτων
- Εποπτεία και αξιολόγηση ειδών και τύπων Οικοτόπων σύμφωνα με τις Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης
- Ανόρθωση υποβαθμισμένων οικοσυστημάτων, διαχείριση και βελτίωση ορεινών βοσκοτόπων
- Ανάδειξη Προστατευόμενων Περιοχών
- Προστασία και διαχείριση υγροτόπων και αζωνικών οικοσυστημάτων
- Εφαρμογή και έλεγχος της Σύμβασης CITES
- ∆ιενέργεια φυτοϋγειονομικών επισκοπήσεων
- Υποβολή και υλοποίηση προτάσεων σε Ευρωπαϊκά Χρηματοδοτικά Μέσα
Όλα τα παραπάνω δεν γίνονται αυτόματα, αλλά με το υπάρχον προσωπικό των ∆ασικών Υπηρεσιών και εντός του προβλεπόμενου χρόνου εργασίας. Τονίζεται για ακόμα μια φορά ότι όλα τα παραπάνω δεν λήφθηκαν υπόψη σε κανένα σημείο της έρευνας. Ενδεχομένως αυτό να οφείλεται στο πώς παρουσιάζεται στους πολίτες η ∆ασική Υπηρεσία, δηλαδή ως μια Υπηρεσία που ασχολείται μόνο με δασικές παραβάσεις και με έκδοση Πράξεων Χαρακτηρισμών, ενώ στην πραγματικότητα το αντικείμενό της είναι πολυσχιδές, δύσκολο και απαιτεί συνεχή προσπάθεια και εξειδικευμένη γνώση.
5. Η έκθεση συντάχθηκε στα πρότυπα ερευνητικής – επιστημονικής εργασίας, δηλαδή είναι διακριτά τα κεφάλαια:
(α) Εισαγωγή και τοποθέτηση του προβλήματος
(β) Υλικό και μέθοδος έρευνας
(γ) Αποτελέσματα (διαπιστώσεις)
(δ) Συμπεράσματα
(ε) Προτάσεις
Συνήθως, σε μια επιστημονική εργασία, αυτό που ελέγχεται για την εγκυρότητά της είναι το κεφάλαιο (β) (υλικό και μέθοδος έρευνας), ενώ για το αξιόλογο και πρωτότυπο αυτής ελέγχεται το κεφάλαιο (ε) (προτάσεις).
Αναφορικά με το ΥΛΙΚΟ που χρησιμοποίησε η έρευνα, υπάρχουν οι εξής επισημάνσεις – παρατηρήσεις: Για την εξαγωγή των αποτελεσμάτων – συμπερασμάτων, η έρευνα δεν απευθύνθηκε (δεν απεστάλει ερωτηματολόγιο) σε μεγάλη μερίδα των υπαρχουσών ∆ασικών Μονάδων δηλαδή των ∆ιευθύνσεων Συντονισμού και Επιθεώρησης ∆ασών και των ∆ιευθύνσεων ∆ασών Νομού με ∆ασαρχεία (7 οι πρώτες και 31 οι δεύτερες, δηλαδή ποσοστό 27% επί του συνόλου των ∆ασικών Υπηρεσιών). Και μπορεί οι πρώτες να μην έχουν μεγάλη επαφή με πολίτες, οι δεύτερες όμως έχουν συχνή επαφή και διεκπεραιώνουν αρκετές υποθέσεις (κυρίως θέματα που αφορούν ∆ασικό Κτηματολόγιο, άδειες επέμβασης, γνωμοδοτήσεις, ενστάσεις επί Πράξεων Χαρακτηρισμού κ.λπ.). Ενώ λοιπόν δεν συμπληρώθηκαν ερωτηματολόγια από αυτές τις Υπηρεσίες, εντούτοις χρησιμοποιήθηκαν πληροφορίες για το υπηρετούν σε αυτές προσωπικό. Προς το τέλος της έκθεσης μόνο, γίνεται αναφορά και για το προβλεπόμενο ανθρώπινο δυναμικό αυτών. Επίσης, δεν υπάρχει ανάλυση για την υλικοτεχνική υποδομή και για τα διατιθέμενα μέσα αυτών των Υπηρεσιών.
Αναφορικά με τη ΜΕΘΟ∆Ο ΕΡΕΥΝΑΣ, χρησιμοποιείται δομημένο ερωτηματολόγιο, για το οποίο υπάρχουν οι ακόλουθες παρατηρήσεις:
- ∆εν υπάρχουν ερωτήσεις που να αναφέρονται σε ποσοτικά δεδομένα παραγωγής των Υπηρεσιακών Μονάδων (παρά μόνο σε αυτά των θεμάτων Προστασίας).
- ∆εν υπάρχουν ερωτήσεις που να αφορούν κόστος και χρηματοδότηση ενεργειών (στοιχειώδης ανάλυση κόστους – οφέλους).
-
∆εν υπάρχουν ερωτήσεις που να αφορούν ποιοτική αξιολόγηση (π.χ. εύρος εκτάσεων που χαρακτηρίζονται, είδος και βαρύτητα δασικών παραβάσεων, συνέχεια αυτών σε δι- καστήρια, ενέργειες πρόληψης δασικών παραβάσεων. Οι ενέργειες που χρειάζονται για την έκδοση Πράξης Χαρακτηρισμού για μια έκταση εμβαδού 1.000 στρεμμάτων δεν μπορούν να συγκριθούν με τις ενέργειες που απαιτούνται για την έκδοση Πράξης Χαρακτηρισμού για δέκα εκτάσεις εμβαδού 10 στρεμμάτων για κάθε μια).
Θα πρέπει τέλος να τονιστεί ότι για την αξιολόγηση της δομής και λειτουργίας των ∆ημοσίων Υπηρεσιών, η χώρα μας έχει αποδεχθεί τη χρησιμοποίηση του Κοινού Πλαισίου Αξιολόγησης (ΚΠΑ), για το οποίο πολλοί δασικοί υπάλληλοι έχουν επιμορφωθεί σε εκπαιδευτικά σεμινάρια του ΙΝΕΠ.
Αναφορικά με τα ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ – ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ της έρευνας, σημειώνονται τα ακόλουθα: Τα μαθηματικά «μοντέλα» που χρησιμοποιούνται για την εξαγωγή των αποτελεσμάτων είναι το ΑΘΡΟΙΣΜΑ και ο ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ. ∆εν υπάρχει μια στοιχειώδης στατιστική ανάλυση με κατανομές, έτσι ώστε να διακριθούν διαστήματα εμπιστοσύνης ή διακυμάνσεις, ενώ εκεί όπου εμφανίζεται ο όρος «συσχέτιση» δεν τεκμαίρεται με επιστημονική διαδικασία. Γενικά, τα περισσότερα συμπεράσματα είναι αυθαίρετα και στερούνται επιστημονικής τεκμηρίωσης.
Εν κατακλείδι, η διαδικασία αξιολόγησης μιας δομημένης Υπηρεσίας, όπως είναι η ∆ασική Υπηρεσία της Ελλάδας, δεν είναι δυνατόν να προκύπτει από μεμονωμένες ενέργειες (καταγγελίες πολιτών) και ούτε μπορεί να στηρίζεται σε μια απλή καταγραφή και «ανάλυση» επιλεκτικών παραμέτρων. Η αξιολόγηση μιας ∆ημόσιας Υπηρεσίας είναι μια διαρκής διαδικασία που στόχο έχει την αναβάθμιση και βελτιστοποίηση αυτής, προς εξυπηρέτηση του ∆ημοσίου Συμφέροντος. Θα πρέπει λοιπόν να βασίζεται σε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση και ανάλυση των δραστηριοτήτων της και να λαμβάνει υπόψη όλους τους συντελεστές παραγωγής που συμμετέχουν για την εξαγωγή των παραγόμενων προϊόντων της.
Καβάλα, 7 Μαρτίου 2014
Νικόλαος Κόντος
∆ασολόγος, ∆ρ. ∆ασικής Οικονομίας Υπάλληλος του ∆ασαρχείου Καβάλας