Που είναι όλοι αυτοί που τόσα χρόνια έχουν εγκαταλείψει την περιοχή

Κατερίνα Αλαφογιάννη,
Δασολόγος-Περιβαλλοντολόγος,
Εργολήπτης Δασοτεχνικών Έργων
και Πρασίνου

Που είναι όλοι αυτοί που εγκατέλειψαν την περιοχή τόσα χρόνια;

Όλοι αυτοί που σήμερα ξαφνικά εμφανίστηκαν να ανησυχούν, μέχρι χτες αναλώνονταν σε επαφές και δημόσιες σχέσεις με υπουργεία, υπηρεσίες, ΜΜΕ, και λοιπούς φορείς προσπαθώντας να εδραιώσουν  την ύπαρξή τους, αντί να καταπολεμήσουν την αδράνεια  που απορρέει από το πολύπλοκο νομικό καθεστώς, από την έλλειψη συντονισμού των συναρμόδιων φορέων, από την απίστευτη γραφειοκρατία και κάθε παθογένεια που νομοτελειακά οδηγεί σε εγκατάλειψη του βασικού σκοπού της λειτουργία τους, δηλαδή της διαχείρισης και της προστασίας των οικοσυστημάτων.

Προστασία με θωράκιση από πυρκαγιές με στόχο τη διατήρηση τους. Κι όλα αυτά συμβαίνουν όταν και οι πλέον επιφυλακτικοί σταδιακά άρουν τις επιφυλάξεις τους για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής ιδιαίτερα στις δασικές πυρκαγιές.

Γέμισε η Αττική με σπασμένα ή πεσμένα, κυριολεκτικά τσακισμένα δένδρα, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί καύσιμη ύλη. ‘Όλη αυτή την εύφλεκτη βιομάζα, που  εάν δεν απομακρυνθεί, είναι θέμα χρόνου να πυροδοτήσει πυρκαγιές. Για όλη αυτή την καταστροφή που επήλθε από την επέλαση της κακοκαιρίας ΜΗΔΕΙΑ συντάχθηκαν σχετικές αναφορές από τη Πυροσβεστική Υπηρεσία και κηρύχθηκαν 18 περιοχές, μεταξύ των οποίων και η περιοχή Πάρκου Σχινιά-Δικαστικών, σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

Είναι η πρώτη φορά που σε προστατευόμενη περιοχή υλοποιούνται ανθρωπογενείς επεμβάσεις για λόγους κοινής ωφέλειας, άρσης επικινδυνοτήτων και προστασίας της ανθρώπινης ζωής;

Σαφέστατα ΟΧΙ.

Στη συγκεκριμένη περιοχή ενόψει των Ολυμπιακών αγώνων κατασκευάστηκε κωπηλατοδρόμιο για λόγους εθνικού συμφέροντος. Ακόμη μέχρι και σήμερα λειτουργούν καταστήματα, υπάρχουν οικισμοί και μεγάλη επισκεψιμότητα -ειδικά τους θερινούς μήνες- με  οχήματα τα οποία σταθμεύουν στους χώρους του πάρκου.

Πριν λίγο καιρό διενεργήθηκαν κλαδεύσεις δένδρων στα δίκτυα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένου και του προστατευόμενου είδους της κουκουναριάς. Δυστυχώς παραμένουν παρατημένα τα προϊόντα αυτών των κλαδεύσεων ακόμη μέχρι σήμερα μέσα στο πάρκο- κατά μήκος της Λ. Σχινιά.

Όλη αυτή η κατάσταση που συνεχίζεται μέχρι και σήμερα και για λόγους «προστασίας» βεβαίως αγνοούνται οι ανησυχίες, οι φόβοι και οι εκκλήσεις  των κατοίκων, των καταστηματαρχών και όλων όσων ζουν στην περιοχή. Μέχρι που  ήρθε η έκθεση της πυροσβεστικής και κατέγραψε αυτό που όλοι φοβούνται. Ένα νέο Μάτι, με απερίγραπτες καταστροφές και φυσικά απώλεια της προστατευόμενης περιοχής.

Άμεσα  ενεργοποιήθηκε η ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ κι έπραξε το αυτονόητο, την άρση των επικινδυνοτήτων. Ένας ολόκληρος μηχανισμός από τον φορέα διαχείρισης ενεργοποιήθηκε που αντί να είναι αρωγός στην όλη προσπάθεια δημιουργεί προσκόμματα προκειμένου να σταματήσουν οι εργασίες.

Στις 14/6/2021 παρουσία της πυροσβεστικής υπηρεσίας, αντιπροσώπου του δασαρχείου Καπανδριτίου, της αστυνομίας, του δημάρχου Μαραθώνα, στελεχών αλλά και αυτοπροσώπως του προέδρου του φορέα ξεκίνησαν και συνεχίστηκαν οι εργασίες  από τη πλευρά της Λεωφόρου Σχινιά που βρίσκεται το κωπηλατοδρόμιο. Σε όλους ανεξαιρέτως επιδείχθηκε το έγγραφο του «εντέλλεσθε» στο οποίο φαίνεται μεταξύ των άλλων και η γνωστοποίηση για έναρξη των εργασιών στο Υπ. Περιβάλλοντος που υπάγεται ο φορέας διαχείρισης ως ΝΠΙΔ και στο δασαρχείο Καπανδριτίου.

Οι εργασίες που πραγματοποιήθηκαν περιλάμβαναν  την αφαίρεση των κατώτερων  μέχρι ενός ύψους καθώς και των ξερών κλάδων, που αποτελεί καλλιεργητική φροντίδα και είναι απαραίτητη για την εύρωστη ανάπτυξη των πεύκων, γεγονός που αποδεικνύεται και από τις φωτογραφίες που ανέβηκαν στα ΜΜΕ, σε βάθος έως 50μ από τη λεωφόρο.

Για την επεξεργασία των υπολειμμάτων χρησιμοποιήθηκε θρυμματιστικό μηχάνημα και ενσωμάτωση των προϊόντων στο έδαφος για αύξηση της γονιμότητας του. Οι εργασίες αποψίλωσης χόρτων πραγματοποιήθηκαν σε βάθος 10 μ. με λαστιχοφόρο μηχάνημα κι όχι ερπυστριοφόρο ώστε να προκαλέσει βλάβες στη δομή του εδάφους. Επίσης  έγινε περιορισμός των ελάχιστων βάτων και σχίνων που εξείχαν από το οδόστρωμα. Στη συγκεκριμένη περιοχή δεν υπήρχε υπόροφος αείφυλλων πλατύφυλλων.

ΚΑΝΕΝΑ ΔΕΝΤΡΟ ΔΕΝ ΚΟΠΗΚΕ ΚΑΙ ΔΕΝ ΚΑΤΑΣΤΡΑΦΗΚΕ Η ΦΥΣΙΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ. γεγονός που αποδεικνύεται και από τις φωτογραφίες που ανέβηκαν στα ΜΜΕ. Εάν υπήρχε αναγέννηση ή κοπή δένδρου σίγουρα θα απεικονιζόταν σε κάποια φωτογραφία και σίγουρα εάν οι εργασίες δεν γίνονταν σύμφωνα με τους κανόνες της τέχνης και της επιστήμης και ήταν παράνομες κι αναμφίβολα  θα είχαν διακοπεί από όλους τους παριστάμενους.

Θέλω να επισημάνω ότι ο ίδιος ο πρόεδρος του φορέα ζήτησε ενόψει της επικείμενης συνεδρίασης του ΔΣ και προκειμένου να γνωστοποιήσει τη μελέτη που   είχε συνταχθεί να μη πραγματοποιηθούν εργασίες τις επόμενες ημέρες. Πράγματι σε ένδειξη καλής θέλησης οι εργασίες σταμάτησαν στη περιοχή του πάρκου και συνεχίστηκαν στην περιοχή των Δικαστικών. Τις αμέσως επόμενες μέρες κι ενώ είχαν σταματήσει οι εργασίες στο πάρκο υπήρξε καταιγισμός παραπληροφόρησης στο διαδίκτυο και στις εφημερίδες με απανωτές ανακρίβειες ελλείψει επιχειρημάτων.

Η μελέτη που συντάχθηκε από το φορέα αναφέρει μεταξύ των άλλων την κοπή κι απομάκρυνση όλων των ξενικών ειδών (ευκάλυπτοι κι ακακίες κυανόφυλλες) χωρίς μέριμνα για την αντικατάστασή τους. Δηλαδή σύμφωνα με τους συντάκτες θα πρέπει να κοπούν ως μέτρο διαχείρισης περίπου 500 δέντρα που φύονται επί της λεωφόρου κι όχι να κλαδευτούν όπως προτείνεται στην τεχνική έκθεση της σύμβασης.

 Επίσης στην ίδια μελέτη προβλέπονται  κλαδεύσεις, απομάκρυνση των νεκρών και σπασμένων κλάδων σε βάθος έως 5 μ. από το οδόστρωμα για λόγους αντιπυρικής προστασίας χωρίς να αιτιολογείται  αυτή η επιλογή και τι θα γίνει από κει και πέρα, με την υπόλοιπη περιοχή που είναι το ίδιο. Δηλαδή μετά τα 5 μ αίρονται οι επικινδυνότητες κι αλλάζει η υπάρχουσα κατάσταση. Επίσης σε όλο το μήκος υπάρχουν καταστήματα και σπίτια, μη περιφραγμένες ιδιοκτησίες  που βρίσκονται σε μεγαλύτερο βάθος. Δε δίνονται λύσεις για την απομάκρυνση των μεγάλων κλάδων και τμημάτων των κορμών χωρίς τη χρήση μηχανημάτων (γερανών, καλαθοφόρων και φορτηγών με αρπάγη). Είναι δυνατόν η μετατόπιση και απομάκρυνσή τους να γίνει χειρωνακτικά. Επίσης είναι απαραίτητος ο περιορισμός του υπορόφου, ειδικά κοντά στα πεύκα αλλά πως θα υλοποιηθεί εάν δεν απομακρυνθούν πρώτα οι πεσμένοι κορμοί και τα κλαδιά.

Τέλος πως θα υπάρξει φυσική αναγέννηση, Με τις παρούσες συνθήκες είναι αδύνατη. Που να βρουν χώρο εδάφους να ευδοκιμήσουν οι σπόροι και υπό συνθήκες έλλειψης φωτός μέσα στη «ζούγκλα» που έχει δημιουργηθεί από τις καταστροφές, τον ιδιαίτερα ανεπτυγμένο υπόροφο και τα σκουπίδια. Η μόνη ελπίδα είναι τα  μεγαλύτερα σε ηλικία εναπομείναντα δέντρα της μητρικής συστάδας αφού πρώτα περιοριστεί ο υπόροφος. Παρόλα αυτά προτείνεται σε όποιες περιοχές υπάρχει αναγέννηση, να υποδεικνύεται από το φορέα, να καταγράφεται και να συντάσσεται πρωτόκολλο προστασίας που θα εποπτεύεται.

Σίγουρα χρειάζεται με αφορμή τη διαχείριση της συγκεκριμένης περιοχής να ξεκινήσει ένας διάλογος με τα επιστημονικά δεδομένα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής κι επαναπροσδιορισμού των δασοκομικών επεμβάσεων που απαιτούνται. Οι συνθήκες δεν είναι ίδιες κι απαιτείται περαιτέρω έρευνα ,συγχρονισμός, συνεργασία και ένα απλό, αυστηρό κι ευέλικτο νομικό πλαίσιο

Η μάχη με την κλιματική αλλαγή οι συνθήκες και οι καταστάσεις έχουν μεταβληθεί. Η διεθνής έρευνα και πρακτική μπορεί να βοηθήσουν προς αυτή την κατεύθυνση. Οι επιπτώσεις είναι επικίνδυνες από την κλιματική αλλαγή  και χρειαζόμαστε να δράσουμε όλοι. Εάν δεν κινηθούμε άμεσα κινδυνεύουμε. Δεν θα υπάρχει περιβάλλον για να προστατεύσουμε.

ΑΛΑΦΟΓΙΑΝΝΗ ΚΑΤΕΡΙΝΑ
ΔΑΣΟΛΟΓΟΣ- ΕΡΓΟΛΗΠΤΗΣ
ΔΑΣΟΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ
ΠΡΑΣΙΝΟΥ