Σχόλια και παρατηρήσεις για το Π.Δ. 71 (ΦΕΚ Α΄112/03.07.2019)

Της Αικατερίνης Αλαφογιάννη,
Δασολόγου – Περιβαντολλόγου, Ε.Δ.Ε.,
μέλους της Δ.Ε. της ΠΕΔΜΕΔΕ

ΜΗΤΡΩΑ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΚΑΙ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ, ΜΕΛΕΤΩΝ, ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΛΟΙΠΩΝ ΣΥΝΑΦΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ (ΜΗΤΕ)

Δημοσιεύτηκε πρόσφατα το Π.Δ. 71/2019 (ΦΕΚ 112 Α/2019) που αφορά στα Μητρώα συντελεστών παραγωγής δημοσίων και ιδιωτικών έργων, μελετών, τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών και έργων παραχώρησης.

Στο συγκεκριμένο Π.Δ. έχουν συμπεριληφθεί παλαιότερες κατηγορίες μητρώων και δημιουργούνται νέες, όπως αναλυτικά αναφέρονται:

1. Το ΜΗΤΡΩΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.ΦΥ.Π.Τ.Ε.), στο οποίο παραμένουν τα παρακάτω μητρώα:

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΕΜΠΕΙΡΙΑΣ ΜΕΛΕΤΗΤΩΝ (Μ.Ε.Μ.) και

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΕΜΠΕΙΡΙΑΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΩΝ (Μ.Ε.Κ.)

2. Δημιουργείται το ΜΗΤΡΩΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.Ε.Τ.Ε.) που περιλαμβάνει:

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.Ε.Ε.Δ.Ε.), το οποίο αντικαθιστά από την έναρξη ισχύος του παρόντος Π.Δ. το ΜΗΤΡΩΟ ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (ΜΕΕΠ).

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.Ε.Ε.ΙΔ.Ε.) στο οποίο έχουν δικαίωμα εγγραφής οι ατομικές επιχειρήσεις και τα νομικά πρόσωπα, που έχουν έδρα στην Ελλάδα και έχουν αντικείμενο την κατασκευή ιδιωτικών έργων. Η εγγραφή στο συγκεκριμένο μητρώο είναι προαιρετική, και παρέχεται η δυνατότητα να συνυπολογιστεί με την αποκτηθείσα εμπειρία από δημόσια έργα, μελέτες, τεχνικές και λοιπές συναφείς επιστημονικές υπηρεσίες και έργα παραχώρησης,

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΜΕΛΕΤΗΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.Μ.Ε.Δ.Ε.).

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΜΕΛΕΤΗΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.Μ.Ε.ΙΔ.Ε.), στο οποίο εγγράφονται οι ατομικές επιχειρήσεις και τα νομικά πρόσωπα, που έχουν έδρα στην Ελλάδα και έχουν ως αντικείμενο την εκπόνηση ιδιωτικών μελετών. Η εγγραφή στο συγκεκριμένο μητρώο είναι προαιρετική, και παρέχεται η δυνατότητα να συνυπολογιστεί με την αποκτηθείσα εμπειρία από την εκπόνηση δημόσιων μελετών και την παροχή τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών .

– Το ΜΗΤΡΩΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ -ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΡΓΩΝ (ΜΗ.Ε.Ε.Σ.Δ.Δ.Ε.), στο οποίο εγγράφονται οι ατομικές επιχειρήσεις και τα νομικά πρόσωπα που έχουν έδρα στην Ελλάδα και έχουν ως αντικείμενο την παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών για τη διοίκηση – διαχείριση έργων του Προσαρτήματος Γ΄, παράρτημα Ι του ν. 4412/2016.

Από τη συγκρότηση της επιτροπής ΜΕΚ, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 15 και του ΜΗ.Ε.ΕΠ, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 42, απουσιάζει για μια ακόμη φορά εκπρόσωπος του ΓΕΩΤΕΕ. Θα μπορούσε να υπάρχει στα γεωτεχνικού αντικειμένου θέματα τουλάχιστον η εισήγηση εκπροσώπου του ΓΕΩΤΕΕ.

Στο άρθρο 45 εντάσσεται μία νέα κατηγορία εξειδικευμένων εργοληπτικών επιχειρήσεων, των δασοτεχνικών έργων. Τα αναφερόμενα στο άρθρο 1 του π.δ. 437/81 δασοτεχνικά έργα αποτελούν κατηγορία εξειδικευμένων επιχειρήσεων της παρ. 2 του άρθρου 45. Οι κάτοχοι ειδικού πτυχίου Εργολήπτη Δημοσίων Δασοτεχνικών Έργων του ανωτέρω π.δ. 437/1981, εγγράφονται στα αντίστοιχα Μητρώα Μ.Ε.Κ. και ΜΗ.Ε.Ε.Δ.Ε. – Η.Ε.Ε.Ι.Ε. για Δασοτεχνικά έργα σύμφωνα με τις οριζόμενες στο παρόν π.δ. προϋποθέσεις εγγραφής, κατάταξης και αναθεώρησης στα σχετικά Μητρώα

Γενικά, μέσα από τα άρθρα του συγκεκριμένου Π.Δ., φαίνεται η διάθεση του Υπουργείου να κρατήσει το ΜΗ.Ε.Ε.Δ.Ε. (πρώην Μ.Ε.ΕΠ) και να το αναβαθμίσει, στα πλαίσια της κοινοτικής νομοθεσίας, ως τη μόνη πιστοποιημένη βεβαίωση επαγγελματικής τεχνικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας.

Ειδικά στα κριτήρια οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας του άρθρου 51 λήφθηκε σοβαρά υπόψη η γενικότερη οικονομική κατάσταση της χώρας και του κατασκευαστικού κλάδου χωρίς να υποβαθμίζεται η αξία των πτυχίων.

Συγκεκριμένα ενισχύεται η δημιουργία νέων εργοληπτικών επιχειρήσεων μικρών κατηγοριών (στις μικρές τάξεις Α1 και Α2 ορθά δεν απαιτείται ελάχιστο όριο οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας) και διατηρούνται στις ατομικές επιχειρήσεις 1ης τάξης τα ίδια χρηματοοικονομικά κριτήρια.

Στη 2η τάξη όμως, δε λήφθηκε υπόψη σε όλες τις προϋποθέσεις, ότι οι ατομικές επιχειρήσεις δεν είναι υποχρεωμένες να υποβάλλουν τις οικονομικές τους καταστάσεις βεβαιωμένες από Ορκωτό Ελεγκτή Λογιστή (ΟΕΛ) και να τηρούν τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα ως «μικρή οντότητα» την στιγμή που ο ν. 4308/2014 τις χαρακτηρίζει βάση των κριτηρίων «πολύ μικρή οντότητα». Επίσης και στην παρ. 7 του άρθρου 41 όπου αναφέρεται ότι: «Οι εργοληπτικές επιχειρήσεις, πρώτης (1ης) έως έβδομης (7ης) τάξης του ΜΗ.Ε.Ε.Δ.Ε., υποχρεούνται να υποβάλουν ετησίως τις οικονομικές τους καταστάσεις έτους, που βεβαιώνονται από Ορκωτό Ελεγκτή Λογιστή (Ο.Ε.Λ.) και έκθεση δραστηριότητας σύμφωνα με το Παράρτημα II, πριν από τη λήξη της καταληκτικής προθεσμίας δημοσίευσης των οικονομικών τους καταστάσεων στο Γ.Ε.ΜΗ. (σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 107 του ν. 4530/18» εκ παραδρομής περιλήφθηκαν οι ατομικές επιχειρήσεις 1ης και 2ης τάξης, στις οποίες δεν είναι υποχρεωτική και η εγγραφή τους στο ΓΕΜΗ.

Σε αυτό το άρθρο δεν αξιοποιήθηκε, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρο 75 του ν. 4412/16 η κατάλληλου επιπέδου ασφαλιστική κάλυψη έναντι επαγγελματικών κινδύνων, η οποία θα αποτελούσε μία διαρθρωτική αλλαγή στα κριτήρια οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας και θα θωράκιζε τις εργοληπτικές επιχειρήσεις στους κινδύνους που προκύπτουν από την υλοποίηση των έργων, ειδικά αυτών που δεν απαιτείται η ασφαλιστική κάλυψη.

Στο άρθρο 52 υπάρχει έντονος προβληματισμός για το γεγονός ότι σε αρκετές τάξεις «υποβαθμίζεται» η έννοια της τεχνικής και επαγγελματικής ικανότητας και ανοίγει ο δρόμος σε εύρωστους οικονομικούς φορείς άσχετους με τον κλάδο. Για παράδειγμα η διαφορά της στελέχωσης από τη 2η τάξη στην 3η είναι ένας τεχνικός ΜΕΚ Β΄ βαθμίδας. Επίσης η αντικατάσταση του Δ ΜΕΚ με 2 Γ ΜΕΚ κλπ υποβαθμίζει την στάθμη εμπειρίας εάν δεν αναπροσαρμοστεί ο ανώτατος βαθμός υποχρεωτικής στελέχωσης με Δ ΜΕΚ και αναλογικότητας με τους προϋπολογισμούς των έργων.

Σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 53 «χάνεται» η τεχνική υπόσταση της εμπειρίας και αξιολογείται με οικονομικά, νομικά και χρονικά κριτήρια. Η εμπειρία ως τεχνική και επαγγελματική ικανότητα κρίνεται με το συμβατικό αντικείμενο και όχι με τον προϋπολογισμό μελέτης και καλούμεθα να αποδείξουμε εμπειρία συμβατικού αντικειμένου σε διαγωνισμούς όπου οι καλούμενες τάξεις αντιστοιχούν σε προϋπολογισμούς μελέτης. Δεδομένων και των υψηλών εκπτώσεων που παρατηρούνται υπάρχει μεγάλη αναντιστοιχία –απόκλιση εις βάρος των εργοληπτικών επιχειρήσεων.

Η εμπειρία δεν μπορεί να αξιολογείται χρονικά, αποκλειστικά εντός της τελευταίας τριετίας, αυτό αφορά στη δραστηριότητα του οικονομικού φορέα και όχι διαχρονικά στην εμπειρία εκτέλεσης. Επίσης η εμπειρία της τελευταίας τριετίας που πιστοποιεί το ΜΕΕΠ, όταν ο διαγωνισμός διεξάγεται για παράδειγμα το τελευταίο έτος πριν τη λήξη του πτυχίου, δεν αντιστοιχεί χρονικά με την τελευταία τριετία πριν την ημερομηνία διεξαγωγής του διαγωνισμού σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές οδηγίες και δεδομένης και της κρίσης του κατασκευαστικού κλάδου καθώς και τη μείωση των δημοσίων επενδύσεων θα μπορούσε να επιμηκυνθεί χρονικά, ενδεχομένως κατά την τελευταία πενταετία.

Επίσης δεν πιστοποιείται η εμπειρία τεχνικής φύσεως αντικειμένου, όπου ανταποκρίνεται στον ορισμό του έργου του άρθρου 2 του ν. 4412/16 αλλά για διάφορους λόγους (κωδικοί CPV, κλπ) έχει δημοπρατηθεί ως άλλης μορφής δημόσια σύμβαση όταν μάλιστα πληρούνται όλες οι άλλες προϋποθέσεις. Δεν έχει καμία σχέση η εμπειρία ως τεχνικό αντικείμενο με το νομικό προσδιορισμό του είδους της σύμβασης.

Τέλος, για τις κύριες και εξειδικευμένες κατηγορίες έργων που δεν καλύπτουν το 10% του προϋπολογισμού και δεν καλούνται, αλλά πληρούνται όλες οι άλλες προϋποθέσεις, προτείνεται να προσμετράται η εμπειρία των εργοληπτικών επιχειρήσεων που τις υλοποιούν χωρίς επίσημη υπεργολαβία, έστω στο μητρώο ιδιωτικών έργων.

Σχετικά με την παρ. 3 του άρθρου 53 που αναφέρεται στις πιστοποιήσεις, η περιβαλλοντική διαχείριση, όπως και η πιστοποίηση για ασφάλεια και υγιεινή για να έχει νόημα πρέπει να αφορά την εφαρμογή τους στην εκτέλεση των έργων όχι τα γραφεία της κρινόμενης επιχείρησης. Επιπλέον με αυτές τις πιστοποιήσεις νομιμοποιούμε και άλλους να «κρίνουν» τις επιχειρήσεις, εκτός δημοσίου. Δίνουμε δηλαδή εν μέρει αρμοδιότητα δημόσιας κρίσης σε ιδιωτικούς φορείς.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις μεταβατικές διατάξεις, που αναφέρονται στο άρθρο 65 του Προεδρικού Διατάγματος.

Εάν αναλογιστούμε ότι το ΠΔ δημοσιεύθηκε καθυστερημένα (τρία χρόνια περίπου μετά την ψήφιση του ν. 4412/16 και λίγο πριν τις εκλογές) και μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα προέκυψαν αρκετές αλλαγές, προς την κατεύθυνση της υποβάθμισης της βεβαίωσης ΜΕΕΠ και δεδομένης της υποχρεωτικής εφαρμογής του κοινοτικού νομικού πλαισίου στις δημόσιες συμβάσεις άνω των ορίων της ΕΕ, είναι αρκετά δύσκολη η διατήρησή του, παρά τη θέληση της παλαιάς ηγεσίας του υπουργείου και των εργοληπτικών οργανώσεων.

Το ΜΗ.Ε.Ε.Δ.Ε. (πρώην Μ.Ε.ΕΠ) είναι κατάκτηση για τον κλάδο των κατασκευών, είναι η πλέον αντικειμενική πιστοποίηση της επαγγελματικής, τεχνικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας. Προς το παρόν μία είναι η λύση: η εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας για τις συμβάσεις κάτω των ορίων των κοινοτικών οδηγιών.

Μοιραστείτε το!
Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin


ΚατηγορίεςΈργα - Προκηρύξεις, Νομοθεσία

Tags: , , , , , ,

Αρέσει σε %d bloggers: