Ολοκληρώθηκε η 8η Υπουργική Διάσκεψη της Μπρατισλάβα για τα Ευρωπαϊκά δάση

Μετάφραση – απόδοση: Σόφη Παυλάκη, Δικηγόρος

Ολοκληρώθηκαν οι εργασίες της 8ης Υπουργικής Διασκέψεως Forest Europe, που διοργανώθηκε στη Μπρατισλάβα της Σλοβακίας, με θέμα: «Το μέλλον που θέλουμε: Τα δάση που χρειαζόμαστε». Η Διάσκεψη ασχολήθηκε με σημαντικές τρέχουσες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα ευρωπαϊκά δάση και ο δασικός τομέας, συμπεριλαμβανομένου του ρόλου τους στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.

Πρόκειται για μια διακυβερνητική σύνοδο κορυφής, που έχει στόχο να αναλάβει πολιτικές δεσμεύσεις από χώρες της Ευρώπης και την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με το στρατηγικό πλαίσιο και τις δράσεις για την αειφόρο διαχείριση των δασών στην Ευρώπη για την τρέχουσα δεκαετία.

Η διάσκεψη είχε προγραμματιστεί αρχικά για τον Οκτώβριο του 2020 στη Μπρατισλάβα της Σλοβακίας, ωστόσο λόγω της πανδημίας του covid-19 αναβλήθηκε για αργότερα. Καθώς όμως οι περιορισμοί που σχετίζονται με την πανδημία παρατάθηκαν, επηρεάζοντας το έργο της διεθνούς κοινότητας και κατά το πρώτο εξάμηνο του 2021, η υπουργική διάσκεψη τελικά πραγματοποιήθηκε με τηλεδιάσκεψη, στις 14 και 15 Απριλίου 2021.

Η Υπουργική Διάσκεψη της Μπρατισλάβα είναι η όγδοη που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της διαδικασίας διακυβερνητικής δασικής πολιτικής με τίτλο: FOREST EUROPE (πρώην MCPFE).

Η Διακήρυξη της Μπρατισλάβα (14-15 Απρ. 2021), μεταξύ άλλων, τονίζει ότι τα δάση και η αειφόρος διαχείριση των δασών στην Ευρώπη διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στην επίτευξη της ατζέντας του 2030 για την αειφόρο ανάπτυξη και των στόχων της καθώς επίσης και των στόχων του στρατηγικού σχεδίου των Ηνωμένων Εθνών για τα δάση. Επίσης συμβάλλουν θετικά στην υλοποίηση των στόχων της Σύμβασης – Πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την αλλαγή του κλίματος και της συμφωνίας των Παρισίων, της Διακήρυξης του Κατοβίτσε, της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση της ερημοποίησης και της Σύμβασης για τη Βιοποικιλότητα καθώς και της Πράσινης Συμφωνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το «Όραμα για τα ευρωπαϊκά δάση 2030», όπως διατυπώνεται στη Διακήρυξη, περιλαμβάνει την αειφορική διαχείριση των ευρωπαϊκών δασών, με τρόπο υγιή, παραγωγικό και πολυλειτουργικό και τη συμβολή τους στην αειφόρο ανάπτυξη με την παροχή οικονομικού, κοινωνικού, περιβαλλοντικού και πολιτιστικού οφέλους για τις σημερινές και τις μελλοντικές γενιές. Ταυτόχρονα, αναγνωρίζεται ο ρόλος και η σημασία των δέντρων εκτός δασών, σε αγροτικές και αστικές περιοχές. Ομοίως τονίζεται η ανάγκη να αναγνωριστεί ο βασικός ρόλος των δημοσίων και ιδιωτικών ιδιοκτητών και διαχειριστών δασών και της συμμετοχής όλων των ενδιαφερομένων στην επίτευξη αυτού του οράματος. Αναφέρεται επίσης ότι θα πρέπει να υποστηριχθεί η έρευνα για τα δάση και η ευρύτερη δημοσιοποίηση των πορισμάτων της για την καλύτερη ενημέρωση της κοινωνίας σχετικά με την κατάσταση των δασών.

Σύμφωνα περαιτέρω με τη Διακήρυξη, οι υπογράφοντες δεσμεύονται για την εφαρμογή στρατηγικών για την προσαρμογή των δασών στην κλιματική αλλαγή μέσω προγραμμάτων εθνικής εμβέλειας για τα δάση ή ισοδυνάμων ή άλλων σχετικών μέτρων, συμπεριλαμβανομένης, κατά περίπτωση, της χρήσεως σχετικών χρηματοδοτικών μηχανισμών. Στόχος των υπογραφόντων είναι η μείωση στο μηδέν του ποσοστού απωλείας της δασικής βιοποικιλότητας σε επίπεδο ενδιαιτημάτων καθώς και η λήψη μέτρων για τη σημαντική μείωση του κατακερματισμού και της υποβάθμισης των δασών και για την αποκατάσταση υποβαθμισμένων δασών. Αναγνωρίζεται πλήρως ο ρόλος των δασών και η αειφόρος διαχείρισή τους στην καταπολέμηση της υποβάθμισης και της απερήμωσης των εδαφών, η δε διαχείριση των δασών τονίζεται πως γίνεται πρωτίστως προς τον σκοπό αυτό.

Οι υπογράφοντες δεσμεύονται και ως προς την υιοθέτηση πολιτικών και μέτρων που θα διασφαλίζουν σημαντική αύξηση των κοινωνικοοικονομικών και πολιτιστικών οφελών, ιδίως για την ανθρώπινη υγεία, τα προς το ζην, την αγροτική ανάπτυξη και την απασχόληση από τα δάση. Τονίζεται η υποχρέωση λήψεως αποτελεσματικών μέτρων σε περιφερειακό, υποπεριφερειακό και εθνικό επίπεδο για την εξάλειψη της παράνομης υλοτομίας και του συναφούς εμπορίου στην Ευρώπη και παγκοσμίως. Ο ρόλος των αστικών και περιαστικών δασών καθώς και των αστικών δένδρων θεωρείται καίριας σημασίας για βιώσιμες και ανθεκτικές ευρωπαϊκές πόλεις.

Σε επίπεδο εθνικών και πανευρωπαϊκών δράσεων, τα υπογράφοντα μέρη δεσμεύονται να διερευνήσουν, από κοινού, μέτρα για τη βελτίωση της παρακολούθησης της προόδου για την επίτευξη των ανωτέρω στόχων και ότι θα γίνει αναφορά σε μία από τις επόμενες υπουργικές διασκέψεις σχετικά με την υλοποίηση των εν λόγω δράσεων και τα αποτελέσματα από την επίτευξή τους. Επίσης οι υπογράφοντες δεσμεύονται να προωθήσουν και να υποστηρίξουν περαιτέρω τη διεπιστημονική έρευνα και ανάπτυξη, την καινοτομία, συμπεριλαμβανομένης της ψηφιοποίησης, σε σχέση με τα δάση, με τη βιώσιμη διαχείριση των δασών και με τον δασικό τομέα, συμβάλλοντας σε μια βιώσιμη κυκλική βιο-οικονομία, αντιμετωπίζοντας την αλλαγή του κλίματος και τη διαχείριση κινδύνων καταστροφών και προστατεύοντας τη βιοποικιλότητα και την ανάπτυξη των κοινωνικών πτυχών των δασών.

Στις κοινές δράσεις που υιοθετεί η Διάσκεψη εντάσσεται η πλήρης αναγνώριση του ουσιαστικού ρόλου της αειφόρου διαχείρισης, της γενετικής ποικιλότητας και της υγείας των δασών όσον αφορά τη διατήρηση της βιολογικής ποικιλομορφίας και της αειφόρου χρήσεως των συστατικών της. Συναφώς οι υπογράφοντες υποστηρίζουν την αναγνώριση της ανάγκης για δυναμική διατήρηση και χρήση γενετικών πόρων των δασικών δέντρων και για τη διαχείριση πληθυσμών δασικών δέντρων για την παραγωγή δασικού αναπαραγωγικού υλικού, καθώς επίσης εκφράζουν την ευχή να συνεχιστεί η πανευρωπαϊκή συνεργασία για τους δασικούς γενετικούς πόρους μέσω του EUFORGEN για τον σκοπό αυτό.

Περαιτέρω τονίζεται η ανάγκη να ενισχυθεί η ελκυστικότητα της απασχόλησης στον τομέα των δασών στην αγορά εργασίας, προωθώντας, για παράδειγμα, δίκαιο εισόδημα, επαρκή πρότυπα υγείας και ασφάλειας και διασφαλίζοντας την απαγόρευση των διακρίσεων και την προώθηση της ισότητας των φύλων. Ταυτόχρονα εξορθολογίζεται η δασική εκπαίδευση και κατάρτιση για την κάλυψη των δυναμικών αναγκών του δασικού τομέα και τη διασφάλιση μακροπρόθεσμου εργατικού δυναμικού υψηλής ειδίκευσης.

Επισημαίνεται συναφώς η ανάγκη να καταβληθεί περαιτέρω προσπάθεια προς την κατεύθυνση της αποτίμησης των δασικών οικοσυστημικών υπηρεσιών, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις περιφερειακές ιδιαιτερότητες και ανάγκες, τις διαφορές στην εθνική νομοθεσία και, κατά περίπτωση, την ύπαρξη δικαιωμάτων ιδιοκτητών και πολιτών. Οι υπογράφοντες τονίζουν επίσης εμφαντικά τον σημαντικό ρόλο των δασών, του δασικού τομέα, των αναδασώσεων και της αποκατάστασης των κατεστραμένων ή υποβαθμισμένων δασών, όσον αφορά τις πολιτικές αγροτικής ανάπτυξης και άλλες, διατομεακές πολιτικές που επηρεάζουν την ευημερία της υπαίθρου, την ανάσχεση της εγκατάλειψης της γης και τις δημογραφικές ανισορροπίες.

Στη Διακήρυξη προωθείται η ανάπτυξη μιας κυκλικής βιο-οικονομίας, κατά την οποία τα δάση συμβάλλουν, μεταξύ άλλων, σε βιώσιμα καινοτόμα προϊόντα με βάση βιολογικές καλλιέργειες, προϊόντα μακράς διάρκειας ξύλου και δασικά προϊόντα εκτός του ξύλου. Ομοίως προωθείται η ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τη σημασία, τον ρόλο και τα πολλαπλά οφέλη των βιώσιμα διαχειριζομένων δασών για την ευρύτερη κοινωνία και την επίτευξη αειφόρου ανάπτυξης, μεταξύ άλλων, μέσω της ενίσχυσης του διαλόγου με την κοινωνία με πιο αποτελεσματικούς τρόπους. Στο πλαίσιο αυτό σημαντικός θεωρείται ο διάλογος και η συμμετοχή συλλογικών φορέων, συμπεριλαμβανομένων των αυτόχθονων πληθυσμών και των τοπικών κοινοτήτων, με ιδιαίτερη προσοχή στις μειονεκτούσες και περιθωριοποιημένες ομάδες καθώς επίσης και η ενσωμάτωση του κριτηρίου του φύλου ως μιας οριζόντιας προσέγγισης, αλλά και η ενίσχυση της διατομεακής συνεργασίας ιδίως στους τομείς του τουρισμού, της υγείας και της χωροταξίας.

Για την περίοδο μετά το 2020, η Διάσκεψη δεσμεύεται να συνεχίσει: α) να εργάζεται για τα πανευρωπαϊκά κριτήρια και τους δείκτες για τη βιώσιμη διαχείριση των δασών, σε συνεργασία με όλους τους σχετικούς εταίρους, με σκοπό την περαιτέρω εφαρμογή και ενίσχυση της παρακολούθησης, της αναφοράς και της αξιολόγησης των δασικών πόρων και της αειφόρου διαχείρισης των δασών στην Ευρώπη, β) να υποβάλλει τακτικά εκθέσεις, βάσει των πανευρωπαϊκών κριτηρίων και δεικτών, για τη βιώσιμη διαχείριση των δασών και να παρέχει μια ολοκληρωμένη εικόνα των ευρωπαϊκών δασών στην επόμενη έκθεση «Κατάσταση των δασών της Ευρώπης», γ) να εργάζεται και να παρέχει καθοδήγηση σχετικά με θέματα που σχετίζονται με την ακολουθούμενη πολιτική καθώς και για αναδυόμενα ζητήματα που σχετίζονται με τα δάση και τον δασικό τομέα, προωθώντας παράλληλα τη συνοχή των πολιτικών, τις συνέργειες και τη βελτίωση της επικοινωνίας.

Τονίζεται περαιτέρω στη Διακήρυξη η ανάγκη ενίσχυσης της διατομεακής και διασυνοριακής συνεργασίας για την προστασία των ευρωπαϊκών δασών λόγω του διασυνοριακού χαρακτήρα των απειλών. Ομοίως δίνεται έμφαση στην ανάγκη να επικεντρωθεί το έργο των υπευθύνων, σε πανευρωπαϊκό επίπεδο και στον βαθμό που διατίθενται σχετικοί πόροι, στην προσαρμογή των δασών στην κλιματική αλλαγή και στον ρόλο τους στον μετριασμό της, στη διαφύλαξη της βιοποικιλότητας, στη διευκόλυνση της ανάπτυξης μιας βιώσιμης κυκλικής βιο-οικονομίας και στην προώθηση των πράσινων θέσεων εργασίας και απασχόλησης στον δασικό τομέα. Οι υπογράφοντες εκφράζουν την ευχή να συνεχιστεί και να ενισχυθεί περαιτέρω η συνεργασία με το Φόρουμ των Ηνωμένων Εθνών για τα δάση (UNFF) καθώς και με άλλους, διεθνείς παράγοντες και φορείς, σχετικά με τα κριτήρια και τους δείκτες για τη βιώσιμη διαχείριση των δασών.

Δείτε εδώ τη Διακήρυξη της Μπρατισλάβα (14-15 Απρ. 2021): Bratislava-Ministerial-Declaration

Κατάλογος των προηγουμένων επτά υπουργικών διασκέψεων: https://foresteurope.org/ministerial-conferencies/

Πληροφορίες: Forest Europe, Ministerial Conference on the Protection of Forest in Europe, Maximilianstraße 28 B, 53111 Bonn, Germany, +49 151 11728899, LiaisonUnitBonn@foresteurope.org, foresteurope.org

Πηγή: https://foresteurope.org/8th-ministerial-conference/

 



ΚατηγορίεςΔασικά Οικοσυστήματα, Δασική Πολιτική

Tags: ,

Απάντηση

Αρέσει σε %d bloggers: