Η Διεθνής Σύμβαση CITES και τα πρόσφατα πλανητικά εμπορικά δεδομένα

Η Διεθνής Σύμβαση Εμπορίας των Απειλουμένων Ειδών της Άγριας Πανίδας και της Αυτοφυούς Χλωρίδας (CITES) και τα πρόσφατα πλανητικά εμπορικά δεδομένα.

Συντάκτης: Στέφανος Βογιατζής,
Δασοπόνος, MSc. in International Environmental Conventions

Αθήνα 7.5.2022

Η CITES ιδρύθηκε τον Μάρτιο του 1973 και τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1975. Σήμερα 184 κράτη– μέλη έχουν επικυρώσει τη Σύμβαση. Έτσι παραμένει παγκοσμίως το πολυπληθέστερο σε μέλη και πιο ισχυρό εργαλείο για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας μέσω της ρύθμισης του εμπορίου των ειδών της άγριας πανίδας και της αυτοφυούς χλωρίδας. Αποτελεί την πλέον ελπιδοφόρα διεθνή συμφωνία για την ελαχιστοποίηση των μελλοντικών προβλημάτων στο φυσικό περιβάλλον. Η CITES ρυθμίζει το διεθνές εμπόριο για πάνω από 35.000 είδη απειλούμενων ζώων και φυτών, συμπεριλαμβανομένων των προϊόντων και παραγώγων τους. Με τον τρόπο αυτό εξασφαλίζεται η επιβίωσή τους στην άγρια φύση, προς όφελος του πλανητικού περιβάλλοντος. Ο μηχανισμός ρύθμισης του εμπορίου διασφαλίζει τη βιώσιμη ανιχνευσιμότητα και στηρίζεται σε ένα νομικά επιβαλλόμενο σύστημα αδειοδότησης για κάθε εισαγόμενο ή εξαγόμενο είδος ή προϊόντος και παραγώγου αυτού που διακινείται στο εμπόριο διεθνώς.

Είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο, ότι τα υψηλά επίπεδα εκμετάλλευσης και οι σημαντικοί εμπορικοί όγκοι των ειδών της άγριας πανίδας και χλωρίδας που διακινούνται διεθνώς, έχουν περιορίσει τους πληθυσμούς αρκετών ειδών σε τέτοια έκταση, ώστε να απειλείται η επιβίωσή τους. Αναζητούνται κατά συνέπεια καινοτόμες λύσεις, καθόσον ακόμη και σήμερα υπάρχουν προβλήματα κατανόησης ότι η φύση και η βιοποικιλότητά της είναι άκρως απαραίτητη για το καλό όλου του πλανήτη. Για πολλά από τα είδη αυτά συνεχίζεται η εκμετάλλευσή τους, κάποια έχουν εξαφανισθεί, άλλα απειλούνται με εξαφάνιση και αρκετά παρουσιάζουν ακόμη και σήμερα ικανοποιητικά σταθερό πληθυσμό. Το εμπόριο των απειλούμενων ειδών της άγριας πανίδας και της αυτοφυούς χλωρίδας είναι προσοδοφόρο και με εκτεταμένες αγορές στον πλανήτη. Εκτιμάται ότι το ετήσιο ανακυκλούμενο ποσό ανέρχεται σε δέκα (10) δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ. Εκτιμάται επίσης ότι το 25 – 30% του ποσού αυτού αντιπροσωπεύει διακίνηση κεφαλαίου από παράνομες δραστηριότητες εμπορίας ειδών της άγριας ζωής.

Διαπιστώνεται ότι για αρκετά είδη τα ρυθμιστικά μέτρα ελήφθησαν πολύ καθυστερημένα, αφού ήδη έχουν εξαφανιστεί ή έχουν περάσει το κρίσιμο σημείο της μη αναστρέψιμης κατάστασης. Άλλα είδη επιβιώνουν μόνον σε αιχμαλωσία. Υπάρχουν όμως και πολλά απειλούμενα είδη για τα οποία τα ρυθμιστικά μέτρα έχουν ληφθεί σχετικά έγκαιρα. Δεν είναι λίγα εκείνα για τα οποία είναι γνωστό ή εκφράζονται φόβοι ότι το εμπόριο θα θέσει σε περαιτέρω κίνδυνο την επιβίωσή τους. Άλλα είδη που δεν απειλούνται σήμερα με εξαφάνιση, είναι δυνατόν να απειληθούν στο μέλλον, εφόσον το επίπεδο εκμετάλλευσης υπερβαίνει εκείνο της αειφορικής κάρπωσης. Τα πλέον πρόσφατα εμπορικά στοιχεία της περιόδου 2016-2022 που αφορούν τα είδη της άγριας ζωής στον πλανήτη και τα οποία προστατεύονται από την υπόψη Διεθνή Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών και συγκεκριμένα τα απειλούμενα είδη των παραρτημάτων (appendices) Ι και ΙΙ της CITES έχουν αναρτηθεί στην ιστοσελίδα του Οργανισμού και εμφανίζουν την πιο κάτω αναφερόμενη συνοπτική εικόνα. Όπως ειπώθηκε, το εμπόριο των ειδών της άγριας ζωής στον πλανήτη είναι τεράστιο σε όγκο και χρήμα. Να ληφθεί υπόψη ότι τα στοιχεία αναφέρονται στο νόμιμο διεθνές εμπόριο. Το παράνομο εμπόριο των ειδών αυτών επίσης είναι σημαντικό, καθόσον «παίζονται» πολύ μεγάλα οικονομικά συμφέροντα. Ενεργό ρόλο στην αντιμετώπιση του παράνομου εμπορίου και την επιβολή των διατάξεων της Σύμβασης λαμβάνουν οι αρμόδιες εθνικές υπηρεσίες των κρατών-μελών και τα εντεταλμένα όργανα της CITES συμπεριλαμβανομένης και της INTERPOL. Τα στοιχεία εμφανίζονται κατά κατηγορία με το συνολικό αριθμό δειγμάτων της άγριας ζωής που διακινήθηκαν νόμιμα στο εμπόριο την περίοδο 2016-2022 και αφορούν τις ταξονομικές Ομάδες των: Mammals / θηλαστικά, Birds / πτηνά, Reptiles / ερπετά, Amphibians / αμφίβια, Fish / ιχθείς, Coral / κοράλλια, Non-coral invertebrates / ασπόνδυλα μη κοραλλοειδή, Plants (other than timber) / φυτά (εκτός από ξυλεία), Plants (timber) / φυτά (ξυλεία) και έχουν ως εξής:

Live /ζωντανά είδη 812.713.400, – Stems / στελέχη 45.142.834

Extract / παράγωγα 22.139.807, – Specimens / δείγματα 17.168.614,

Caviar / χαβιάρι 12.053.168, – Leaves / φύλλα 11.863.216,

Skins / δέρματα 10.165.183, – Eggs (live) / αυγά 4.953.336

Σημείωση: Οι μονάδες μέτρησης ανάλογα με το είδος των δειγμάτων αναφέρονται σε: m3, kg, litres, numbers of specimens, m2.

Οι χρησιμοποιούμενοι διεθνώς εμπορικοί όροι των δειγμάτων είναι:

Baleen (BAL), Bark (BAR), Bodies (BOD), Bone carvings (BOC), Bone pieces (BOP), Bones (BON), Calipee (CAL), Carapaces (CAP), Carvings (CAR), Caviar (CAV), Chips (CHP), Claws (CLA), Cloth (CLO), Coral sand (CSD), Cosmetics (COS), Cultures (CUL), Derivatives (DER), Dried plants (DPL), Ears (EAR), Eggs (EGG), Eggs (live) (EGL), Eggshell (ESH), Extract (EXT), Feathers (FEA), Feet (FOO), Fibres (FIB), Fingerlings (FIG), Fins (FIN), Flower pots (FPT), Flowers (FLO), Frog legs (LEG), Fruit (FRU, Fur product (small) (FPS), Fur products (large) (FPL), Gall (GAL), Gall bladders (GAB), Garments (GAR), Genitalia (GEN), Gill plates (GIL), Graft rootstocks (GRS), Hair (HAI), Hair products (HAP), Horn carvings (HOC), Horn pieces (HOP), Horn products (HPR), Horns (HOR), Ivory carvings (IVC), Ivory pieces (IVP), Jewellery (JWL), Jewellery – ivory (IJW), Kernel (KNL), Leather products (large) (LPL), Leather products (small) (LPS), Leaves (LVS), Live (LIV), Logs (LOG), Meat (MEA), Medicine (MED), Musk (MUS), Oil (OIL), Pearl (PRL), Pearls (PEA), Piano keys (KEY), Plates (PLA), Plywood (PLY), Powder (POW), Pupae (PUP), Quills (QUI), Raw corals (COR), Roots (ROO), Rug (RUG), Sawfish rostrum (ROS), Sawn wood (SAW), Scales (SCA), Seeds (SEE), Shells (SHE), Sides (SID), Skeletons (SKE), Skin pieces (SKP), Skins (SKI), Skulls (SKU), Soup (SOU), Specimens (SPE), Stems (STE), Swim bladders (SWI), Tails (TAI), Teeth (TEE), Timber (TIM), Transformed wood (TRW), Trophies (TRO), Trunk (TRU), Tusks (TUS), Unspecified (UNS), Veneer (VEN), Wax (WAX), Wood product (WPR).

Τα κράτη με το μεγαλύτερο εμπορικό όγκο εισαγωγών και εξαγωγών ειδών της άγριας ζωής εμφαίνονται στις πιο κάτω επισυναπτόμενες εικόνες που έχουν ληφθεί από την ιστοσελίδα της CITES. Αναφορικά με τις εξαγωγές και σύμφωνα με τις ποσότητες που δηλώθηκαν από τις χώρες εξαγωγής, η Ελλάδα βρίσκεται στην 149η θέση με εξαγωγική ποσότητα 256 είδη της άγριας ζωής και στην 124η θέση στις εισαγωγές με 40.230 είδη για την ίδια περίοδο (2016-2022). Κατά την άποψη του συντάκτη του άρθρου τα πιο πάνω αναφερόμενα εθνικά στοιχεία χρήζουν επιβεβαίωσης από την αρμόδια Ελληνική υπηρεσία (CITES / Management Authority).



ΚατηγορίεςΆγρια ζωή, Απόψεις

Tags: , , , , ,

Απάντηση

Αρέσει σε %d bloggers: